Nikotinin embriyonal kemik gelişimi üzerindeki teratojenik etkisine karşı folik asitin koruyucu rolü
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ANATOMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KADİRHAN DOĞAN
Danışman: Mehtap Nisari
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada nikotinin gebe sıçanların fetuslarının kemik gelişimine olası teratojenik etkileri ve folik asitin bu etkilere karşı koruyucu etkisi ikili iskelet boyaması yöntemi ile araştırıldı. Çalışmamızda 18 adet dişi ve erişkin Wistar-Albino türü sıçan kullanıldı. 2 dişi ve 1 erkek sıçanın aynı kafeste 14 saat geçirmesinin ardından yapılan vajinal smear testi ile gebe olduğu tespit edilen sıçanlar her gruba 3 tane düşecek şekilde 6 gruba ayrıldı. Gruplar kontrol, düşük doz nikotin (DDN), yüksek doz nikotin (YDN), düşük doz nikotin+folik asit (DDN+FA), yüksek doz nikotin+folik asit (YDN+FA) ve folik asit (FA) olarak oluşturuldu. Gebeliğin 1-20. günleri arasında kontrol grubuna 1 ml/kg serum fizyolojik (SF), DDN grubuna 3 mg/kg nikotin, YDN grubuna 6 mg/kg nikotin, DDN+FA grubuna 3 mg/kg nikotine ek olarak 400 µg FA, YDN+FA grubuna 6 mg/kg nikotine ek olarak 400 µg FA ve FA grubuna 400 µg FA verildi. Gebeliğin 20. gününde fetuslar sezaryenle alınarak ağırlıkları, biparietal ve baş-kıç uzunlukları ölçüldü. Daha sonra ikili iskelet boyama yöntemi kullanılarak fetusların kemik yapılarının Alizarin Red-S ile kırmızı, kıkırdak yapılarının da Alcian Blue ile mavi renge boyanması sağlandı. Fetuslara ait ön ve arka ekstremite kemiklerin (scapula, humerus, ulna, radius, femur, tibia, fibula) stereomikroskop altında incelenmesinin ardından fotoğrafları çekildi. Daha sonra Image J programı kullanılarak kemik uzunlukları, kemikleşme sergileyen bölgenin uzunlukları ve kemikleşme yüzde oranı hesaplandı. Elde edilen veriler R 3.2.3 programı ile değerlendirildi. Kemik boy uzunlukları değerlendirmesinde DDN uygulanan grup verileri ile kontrol grubu verilerinin arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı (p<0,05); YDN verilen grubun verilerinin anlamlı derecede düşük olduğu (p<0,05); DDN+FA ve YDN+FA gruplarına verilen FA'nın ise DDN ve YDN gruplarına verilen nikotinin etkisini düzelterek kontrol grubu verilerine yaklaştırdığı (p<0,05) tespit edildi. Bu veriler ışığında nikotinin teratojenik etkisinin kemikleşmeyi azalttığı; nikotine karşı verilen FA'nın ise bu etkiyi azaltarak kemikleşmeyi arttırdığı sonucuna varıldı. Anahtar Kelimeler: Sıçan, nikotin, folik asit, kemikleşme, ikili iskelet boyaması