Sivas'ta Geleneksel Konut Mimarisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Sanat Tarihi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KÜBRA KARABULUT AY

Danışman: Sultan Murat Topçu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, Sivas merkez ve ilçelerinde bulunan tarihi konutların mimari ve süsleme özellikleri değerlendirilmiş ve toplumun kültürel özelliklerinin konut mimarisine yansıması ele alınmıştır. Konutlar; tarihçeleri, bugünkü durumları, plan özellikleri ve tezyinatları açısından bir bütünlük içerisinde incelenmiştir. Tez: Giriş, ev-konut, Türk evinin oluşum ve gelişimi, Sivas'ta konut kültürü, katalog, tablolar, fotoğraf ve çizimler, değerlendirme ve sonuç bölümlerinden oluşmaktadır. Çalışmada 49 konut ele alınmıştır. Giriş bölümünde; konunun amacı, yöntemi, sınırlandırılması, araştırma metodu üzerinde durulmuş ve konuyla ilgili kaynakların belirtilmiştir. Giriş bölümünün ardından devam eden, ev-konut, Türk evinin oluşum ve gelişimi bölümünde, ev terimi açıklamaları, evin ortaya çıkışı ve gelişimi ve de Türk evinin oluşum süreci ve özellikleri üzerinde durulmuştur. Sivas'ta konut kültürü bölümünde de toplumun kültürel özelliklerinin geleneksel konut mimarisinin oluşumunda ne tür etkileri olduğu belirtilmiştir. Yapı kataloglarının olduğu bölümde; tescilli ve tecilsiz yapılar dıştan ve içten ayrıntılı bir şekilde, çevreyle olan ilişkileri de göz önünde bulundurularak anlatılmıştır. Tescilsiz olan konutlara konut sahiplerinin isimleri verilmiştir. Tanımlarda, konutlar saat yönünde bir düzen takip edilerek ayrıntılı bir şekilde anlatılmıştır. Tablolar bölümünde, kataloğa dahil edilen her bir yapı için hazırlanan tablo yer alır. Bu tablolarda konutların; avlu özellikleri, cephe düzenlemeleri, kat sayıları, süslemeleri, plan özellikleri kısaca aktarılmıştır. Fotoğraf ve çizimlerin olduğu bölümde konutların ayrıntılı fotoğrafları ve planları yer almaktadır. Değerlendirme ve sonuç bölümlerinde, yapılar ortak ve farklı özelliklerine göre gruplandırılarak değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Konut, Ev, Kültür