Maternal kafeterya diyeti ve omega-3 takviyesinin yavrulardaki bazı gen ekspresyonlarına etkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BESLENME VE DİYETETİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ASLIHAN KOÇ

Danışman: Zeynep Caferoğlu Akın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı; kafeterya diyeti ile beslenen anne farelere yapılan omega-3 takviyesinin, yavruların hipotalamusundaki pro-opiyomelanokortin (Pomc), nöropeptit-Y (Npy) ve agouti-ilişkili protein (Agrp) mRNA gen ekspresyon düzeyleri üzerine olası etkilerini belirlemektir. Gebeliğin ilk gününden itibaren gestasyon ve laktasyon dönemi boyunca takip edilmek üzere C57BL/6J cinsi gebe fareler her grupta 8 adet olacak şekilde dört gruba ayrılmıştır. Birinci gruba Batı tarzı beslenmenin modellendiği enerjisi yüksek, fazla miktarda yağ ve şeker içeren kafeterya diyeti, ikinci gruba kafeterya diyetine ek olarak 300 mg/kg/gün olacak şekilde omega-3 takviyesi, üçüncü gruba kontrol diyeti ve dördüncü gruba kontrol diyetine ek olarak omega-3 takviyesi verilmiştir. Laktasyon dönemi sonunda her grupta 8 adet erkek ve 8 adet dişi olmak üzere toplam 64 yavru ile çalışmanın tamamlanması planlanmış, ancak kontrol diyeti+omega-3 takviyesi grubundaki yavru kaybı nedeniyle 62 yavru sakrifiye edilerek kan ve doku izolasyonu yapılmıştır. Çalışma sonucunda, maternal vücut ağırlığı ve besin tüketim miktarı için gruplar arasında fark bulunmamıştır (p>0.05). Bununla birlikte, kafeterya diyeti tüketen grupların günlük enerji, toplam yağ ve doymuş yağ alımları kontrol gruplarından daha yüksekken, protein ve posa alımları daha düşüktür (p 0.05). Bu çalışmayla maternal kafeterya diyeti tüketimi veya omega-3 takviyesinin, yavruda kısa dönemde oluşabilecek iştah ile ilişkili gen ekspresyonlarını etkilemediği gösterilse de annenin beslenme durumuna olumsuz etkisi açıktır. Maternal dönemde yeterli ve dengeli beslenme hem annenin hem de fetüsün sağlığı için önemlidir. Anahtar Kelimeler: Gen ekspresyonu; iştah; kafeterya diyeti; maternal diyet; omega-3 yağ asitleri