Tekstilde sürdürülebilirlik: İplik işletmelerinde klima atıklarının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TEKSTİL MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF BURCU ÖZKAN BUZĞAN

Danışman: Hüseyin Gazi Türksoy

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde üretim sektörlerinin, insan ve çevre üzerindeki olumsuz etkilerinin azaltılmasına yönelik çözüm odaklı sürdürülebilirlik çalışmaları önem kazanmıştır. Sektörler, gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılama kabiliyetlerine engel oluşturmadan, bugünün ihtiyaçlarını karşılamak olarak tanımlanan sürdürülebilirlik ilkesi dahilinde, insan yaşantısını ve çevresel dengeyi olumlu yönde etkileyecek adımlar atmaktadır. Çalışma kapsamında, mevcutta firmaların belediyelerin belirlediği alanlara dökme ve/veya yakma yöntemiyle uzaklaştırdıkları klima atık tozları değerlendirilerek, çevresel yükün azaltılması ve klima tozu atıklarının ekonomik faydaya dönüştürülmesi amaçlanmıştır. Poliüretan köpüğe ağırlıkça % 10, % 25, % 40 oranlarında klima atık tozu eklenerek 1, 3, 5 cm kalınlıklarında kompozit yapılar üretilmiştir. Yalıtım malzemesi olarak uygunluğunun tespiti amacıyla Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) görüntüleri alınarak mikro hücresel analizleri yapılmış, ses yutum, termal iletkenlik ve 3 nokta eğme özellikleri tespit edilip değerlendirilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda %40 klima atık tozu içeren 3 cm kalınlığındaki PU sert köpük kompozitin ısıl iletkenliğinin, klima atık tozu içermeyen ve %10, %25 klima atık toz katkılı kompozitlerden daha yüksek olduğu görülmüştür. Ses yalıtım özellikleri değerlendirildiğinde tekstil klima atık toz katkısının, PU sert köpük kompozitlerin ses yalıtım özelliklerini artırdığı görülmektedir. Kompozit numunelerin ses yalıtım özellikleri değerlendirildiğinde %40 toz katkılı PU sert köpük kompozitin en yüksek gürültü azaltma katsayısına sahip olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik; tekstil klima atık tozu; poliüretan köpük kompozit; ses yalıtımı; ısı yalıtımı