Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: PINAR YEŞİL DEMİRCİ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Sultan Taşcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ağrı, meme kanserli kadınlarda mastektomi sonrası en çok görülen sorunlar arasında yer almaktadır. Bu çalışma, mastektomi yapılan meme kanserli kadınlarda iki ayağa toplam 30 dakika ve haftada iki kez, 6 seans uygulanan ayak masajının üst ekstremite ağrı şiddeti ve yaşam kalitesine etkisini değerlendirmek amacıyla randomize kontrollü ve kalitatif çalışma olarak iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın kantitatif aşaması; bir il merkezindeki Onkoloji polikliniğinde, basit randomizasyonla alınan 22 müdahale ve 22 kontrol grubu olmak üzere 44 hasta ile tamamlanmıştır. Araştırmada etik kurul onayı, bireylerden bilgilendirilmiş gönüllü olur formu ve kurum izni alınmıştır. Araştırmada veriler, kişisel bilgi formu, Visüel Analog Skala (VAS) ve Yaşam Kalitesi Ölçeği EORTC QLQ-C30 Quality of Life Scale (Version 3) kullanılarak toplanmıştır. Müdahale grubundaki bireylere iki ayağa toplam 30 dakika (her ayağa 15 dakika) ve toplamda 6 seans ayak masajı uygulanmıştır. Kontrol grubuna standart bakımları dışında herhangi bir uygulama yapılmamıştır. Çalışmanın kalitatif aşaması ise, müdahale ve kontrol grubundaki bireylerle 1. izlem uygulama öncesinde ve müdahale grubundaki bireylerle 6. izlem uygulama bitiminde yarı yapılandırılmış bireysel görüşme yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; Student's t test, Mann Whitney U testi, Ki-Kare test, Fisher Exact test ve Paired t test kullanılmıştır. Karşılaştırmalarda p<0.05 anlamlı olarak kabul edilmiştir. Müdahale ve kontrol gruplarındaki bireyler tanıtıcı, hastalık ve ağrıyla ilgili özellikler açısından benzer bulunmuştur. Müdahale grubunun 1,4,5. ve 6. izlemlerdeki VAS ağrı puan ortalamalarının kontrol grubuna göre anlamlı derecede düştüğü belirlemiştir. Ayrıca zamana göre değişimleri açısından müdahale grubunun genel sağlık durumu alt boyutu yaşam kalitesinin, fonksiyonel sağlık durumu alt boyutu rol ve zihinsel işlevlerinin kontrol grubuna göre anlamlı derecede arttığı, semptomlar alt boyutu yorgunluk, ağrı ve uykusuzluk semptomlarının ise kontrol grubununa göre anlamlı derecede azaldığı belirlenmiştir. Çalışmanın kalitatif bulguları da kantitatif bulguları destekler niteliktedir. Çalışma sonucuna göre, mastektomi olan meme kanserli kadınlarda ağrı şiddetini azaltmada ve yaşam kalitesini arttırmada ayak masajı uygulamasının arttırılması ve yaygınlaştırılması önerilmektedir.