Epistemolojik olarak zenginleştirilmiş argümantasyon yönteminin ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin maddenin yapısı ve özellikleri ünitesindeki başarılarına ve epistemolojik inançlarına etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İLKÖĞRETİM ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OKTAY KIZKAPAN

Danışman: Oktay Bektaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada argümantasyon yöntemi (AY) ve epistemolojik olarak zenginleştirilmiş argümantasyon yönteminin (EZAY) 7. sınıf öğrencilerinin maddenin yapısı ve özellikleri ünitesindeki başarılarına ve fene yönelik epistemolojik inançlarına olan etkilerinin araştırılması amaçlanmaktadır. Ayrıca, çalışmada deney grubu öğrencilerinin argümantasyon uygulamaları hakkında (AY ve EZAY) görüşleri incelenmiştir. Çalışma 2017-2018 eğitim-öğretim yılı ikinci dönemde yedinci sınıfta okuyan 98 tane öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma, iki deney ve bir kontrol grubu olmak üzere üç grup ile yürütülmüştür. Gruplar ön-test puanları ve öğrencilerin dersine giren fen bilimleri öğretmeninin görüşlerinden yola çıkarak belirlenmiştir. Hem ön test sonuçlarına hem de öğretmen görüşlerine göre çalışmanın başlangıcında grupların denk olduğu kabul edilmiştir. Deney gruplarında sırasıyla argümantasyon yöntemi (AY) ve epistemolojik olarak zenginleştirilmiş argümantasyon yöntemine (EZAY) göre ders işlenmiştir. Kontrol grubunda ise mevcut öğretim programı dikkate alınarak dersler yürütülmüştür. Maddenin Yapısı ve Özellikleri Akademik Başarı Testi (MYÖBT) ve Epistemolojik İnanç Ölçeği (EİÖ) kontrol ve deney gruplarına ön-test ve son-test olarak uygulanmıştır. Çalışmada MYÖBT ve EİÖ ön test sonuçları kovaryans olarak belirlenmiş ve son testlerin karşılaştırılması MANCOVA kullanılarak yapılmıştır. Ayrıca çalışmanın sonunda deney gruplarına argümanatasyon görüş ölçeği (AGÖ) uygulanmıştır. Bu ölçekten düşük, orta ve yüksek puan alan ikişer öğrenci ile deney gruplarının AY ve EZAY hakkındaki görüşlerini belirlemek için yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Nitel veri toplama araçlarından elde edilen veriler kategori ve kodlar altında toplanmış ve içerik analizi yoluyla analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda akademik başarı açısından deney grupları ile (AY ve EZAY grupları) kontrol grubu arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Ancak iki deney grubunun başarı son test puanları arasındaki farkın anlamlı olmadığı görülmüştür. EİÖ puanları arasında ise sadece EZAY grubu ile kontrol grubu arasında anlamlı fark bulunmuştur. AY grubu ve EZAY grubu ile AY grubu ve kontrol grubu arasında ise anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür. Nitel bulgularda ise AY'a yönelik öğrenci görüşlerinin dört kategori altında toplandığı görülmüştür. Bu kategoriler AY'ın kazandırdıkları, AY'ın öğrenme sürecine etki eden yönleri, AY'a yönelik tutumlar ve AY'a yönelik öneriler şeklinde isimlendirilmiştir. Benzer şekilde EZAY grubundaki öğrencilerin EZAY hakkındaki görüşlerine ilişkin veriler de kodlanarak analiz edilmiştir. Bu analiz soncunda oluşan kategoriler EZAY'ın kazandırdıkları, EZAY'ın öğrenme sürecine etki eden yönleri, EZAY'a yönelik tutumlar ve EZAY'a yönelik öneriler şeklinde isimlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlardan yola çıkarak öğretmenlere derslerini planlarken öğrencilerin epistemolojik inançlarının farkında olmaları önerilmiştir. Program geliştiricilerine ise fen programlarında ve ders kitaplarında öğrencilerincilerin öğrendikleri bilgileri gerekçelendirmelerine fırsat verecek etkinlikler yer almalıdır şeklinde önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Yapılandırmacı Yaklaşım, Argümantasyon, Epsitemolojik Olarak Zenginleştirilmiş Argümantasyon, Epistemolojik İnançlar, Maddenin Yapısı ve Özellikleri