DOĞALGAZIN İÇTEN YANMALI MOTORLARDA ALTERNATİF YAKIT OLARAK KULLANILMASI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2004
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Dağhan Özrahat
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Nafiz KAHRAMAN
Özet:in DOGALGAZIN İÇTEN YANMALI MOTORLARDA ALTERNATİF YAKIT OLARAK KULLANILMASI ÖZET Günümüzde, içten yanmalı motorlarda kullanılan petrol ürünlerinin hızla tükenmekte olması ve bu yakıtların yanması sonucu oluşan zararlı egzoz gazlarının çevreyi kirletmeleri alternatif yakıt arayışlarını hızlandırmıştır. İçten yanmalı motorlarda kullanılacak yakıtın kolay buharlaşabilen, hava ile kolay karışabilen, birim hacminden yüksek enerji sağlanabilen, kolay tutuşabilir ve dünyanın her yerinde kolay bulunabilir özellikte olması gerekir. Fosil esaslı sıvı hidrokarbon yakıtlar (petrol) bu özelliklerin hemen hemen hepsine sahiptir. Bu nedenle en önemli petrol ürünleri olan dizel ve benzin yakıtları motorlar icat edildiğinden beri hemen hemen rakipsiz kalmışlardır. Bununla birlikte petrol rezervleri sınırlıdır ve yeryüzüne dengeli dağılmamıştır. Ayrıca bunların aşın kullanımı çeşitli bölgesel hava değişimlerine, çevre kirliliğine ve potansiyel iklim değişikliklerine sebep olarak görülmektedir. Dizel ve benzinin yakıt olarak kullanılmaya başlamasından beri motorlu taşıtlarda birçok alternatif yakıt denenmiştir. Çoğu yanmaya bağlı olarak motorin ve benzinden daha düşük emisyon oranlan vermiştir. Ancak yeterli rezervlerin olmaması ve üretim maliyetlerinin yüksek olması nedeniyle pazar bulamamıştır. Günümüzde çok az alternatif yakıt ticari anlamda kullanılabilmektedir. Bu son durumda, motorlarda kullanılan alternatif yakıtların iki kriteri sağlaması gerekir. Birinci kriter, yakıtın hammaddesi yeterli rezerve sahip olmalıdır. İkincisi ise yakıtın maliyeti, üretimi ve dağıtımıdır. Bugün doğalgaz motorlarda yakıt olarak çok yaygm olarak kullanılmamaktadır. Fakat dağıtımı için boru hat teknolojisi çok gelişmiştir ve maliyetleri oldukça düşüktür.IV Bu çalışmada alternatif bir yakıt olan doğalgazın (Metan) sahip olduğu özellikler ve içten yanmalı motorlarda kullanılabilirliği üzerinde durulmuştur. Erciyes Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Motorlar laboratuarında 105 BG gücünde (77 kw) FORD marka 1800 cc hacimli ve EGR sistemi mevcut deney motorunda doğalgaz kullanımı testi yapılmıştır. Laboratuarda mevcut Cussons Marka test cihazı ile yakıt tüketimi, yük durumu, soğutma suyu giriş-çıkış sıcaklıkları ve motor devri ölçülebilmektedir. SUN MGA 1200 markalı cihazla ise egzoz emisyonları ölçülmüştür. Bu ölçümler neticesinde deney motoru değişik yük ve devirlerde yapılan deneylerde, % 5 - 15 arasında güçte azalma olduğu, % 100 ila % 120 yakıt tasarrufu sağladığı ayrıca egzoz gaz emisyonunda % CO miktarında % 50 ila % 60 oranında ve partikül madde emisyonunu ortalama % 35 azalttığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak doğalgaz, araç üzerinde depolanma zorluğu dikkate alınmaz ise bir içten yanmalı motorda yakıt olarak kullanılabilir.