ÜÇ BOYUTLU (3D) SAÇ ÖRGÜLERİN TOPOLOJİK ESASLI GEOMETRİK KARAKTERİSTİĞİ VE BİRİM HÜCRELERİN BİLGİSAYAR UYGULAMALARI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nesrin Şahbaz
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Abdulkadir BİLİŞİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada üç boyutlu (3D) tamamı ile saç örgü ve çözgü uzantılı saç örgülü önşekiller geliştirilmiştir. Bu amaç için manuel olarak çalışan bir prototip aparat tasarlanmış ve yapılar bu aparatta temsili iplik olarak seçilen PVC tüplerin kullanılması ile üretilmiştir.Geliştirilen önşekillerde yapısal parametreler olan katsayıların ve yapı eninin etkileri ve proses parametresi olan adım sayılarının etkileri irdelenmiştir. Bu doğrultuda önşekiller üzerinde iplik açıları ve uzunlukları ile sıklık ölçümleri yapılmıştır. Ölçümler yapının açılma koşulları için tekrar edilmiştir.Düzlem dışı açının yapının katsayısından bir derece etkilendiği ancak kumaş eninden bağımsız olduğu anlaşılmıştır. Benzer sonuçlar yüzey ve kenar açıları için de elde edilmiştir. Yapının sıklığının katsayı ve kumaş eninden etkilenmediği anlaşılmıştır.İplik uzunluklarının doğrusal uzunluk, yüzey-kenar-köşe ark uzunlukları ile iplik yüzey uzunluğu ve gerçek iplik uzunluklarının yapının katsayısından etkilendikleri ve katsayının artması ile uzunlukların artığı sonucuna varılmıştır.Proses parametrelerinden tekli adım sayılarda yapının katmanlarının birbirleri ile kilitlemeli kompakt bir formda gerçekleştiği ve özellikle iplik açı ve uzunlukları ile sıklığın bundan az etkilendiği sonucuna varılmıştır.Çiftli adım sayılarında ise tamamı ile saç örgülü yapının düzlemde saç örgü tipinde kesişmelerle bir araya geldiği ancak düzlem dışında katlar arasında kilitlenmediği sadece yapının kenarında kilitlendiği ve düzlemdeki katları bir arada tuttuğu dolayısı ile katlar arasında cep şeklinde boşluklu bir yapı formunun oluştuğu; çözgü uzuntılı saç örgülü yapıda ise düzlemde üçeksenli saç örgü tipinde kesişmelerle her bir katın bir arada tutulduğu ancak düzlemdışında kesişmelerin olmaması nedeni ile katlar arası açılmanın olduğu ve her bir katında sadece yapının kenarında bir arada tutulduğu ve cep şeklinde boşluklu bir yapı formunun meydana geldiği anlaşılmıştır. Bu durumda iplik açı ve uzunlukları ile sıklığın bundan düzlem dışında etkilenmediği düzlemde de az etkilendiği sonucuna varılmıştır.Geliştirilen her yapı üzerinde yapının açılma koşulları altında iplik açı ve uzunlukları ile sıklıklarının etkilendiği sonucuna varılmıştır.Geliştirilen her iki tip yapınında birim hücreleri (unit cell) yakından incelendiğinde ince yapılardaki ipliklerin yörüngesinin tek adımlı olduğu yani kumaş kenarından tek adımda yön değiştirip yapı içinde benzer yörüngeye oturduğu, kalın yapılarda ise yüzeydeki iplik yörüngesinin tek adımlı ancak yüzey altındaki katlarda iplik yörüngesinin kumaş kenarından iki adımda yön değiştirip yapı içinde benzer yörüngeye oturduğu anlaşılmıştır. Bu ise iki adımlı yörüngede ek bir iplik uzunluk biriminin eklenmesi ile kendini göstermiştir. Bu uzunlukta yapı kalınlığından dolayı iplik uzunluğu olarak adlandırılmıştır.Elde edilen bu sonuçların özellikle üç boyutlu saç örgülü önşekillerin üretimi ve ayrıca üç boyutlu saç örgülü kompozitlerin mekaniği ile ilgilenenlere yol göstereceği söylenebilir.Anahtar Kelimeler: 3D saç örgülü önşekil, 3D çözgü uzantılı önşekil, Düzlem dışı açı, Adım sayısı, İplik yörüngesi, Önşekil açılma koşulları.