İNGİLİZCE BAŞARISININ DEĞERLENDİRİLMESİNDE ALGILANAN HALO ETKİSİNİN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: VAHDET NAZLIM
Danışman: Emre Toprak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ya öğrencilerimizin başarılarını değerlendirirken sandığımız kadar adil değilsek? Ya da önyargılarımız hiç beklemediğimiz halde düşünce ve kararlarımıza yön veriyorsa? Yoksa bu öğrencilerimizin başarılarını değerlendirmede pek de tarafsız olmadığımız anlamına mı geliyor? Öğretim programı doğrultusunda yapılan sınavlarda, öğrencilerin İngilizce ders başarısının nesnel değerlendirilmesi amacıyla İngilizce öğretmenlerinin halo etkisinin ve bu duruma neden olan faktörlerin farkında olması önemlidir. Bu bağlamda, bu araştırmanın amacı, İngilizce ders başarısının değerlendirilmesinde öğretmenlerin algıladıkları halo etkisinin öğrencilerin bakış açısından incelenmesi, halo etkisine neden olan etkenlerin belirlenmesi ve cinsiyet, ortalama başarı puanı, sınıf düzeyi, sosyoekonomik düzey gibi değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığının ortaya konulmasıdır. Araştırmada, betimsel, ilişkisel ve nedensel karşılaştırma modellerindedir. Betimsel araştırma ile durum olduğu gibi ele alınmış, ilişkisel tarama modeli ile değişkenler arası ilişki belirlenmeye çalışılmış, nedensel karşılaştırma modeli ile halo etkisi algılayan ve algılamayan gruplar arasında anlamlı fark olup olmadığı test edilmiştir. Araştırmanın evrenini, Kayseri'deki ortaöğretim öğrencileri oluşturmaktadır ve bu evrenden basit seçkisiz örnekleme yoluyla seçilen 3100 öğrenci veri toplama sürecine dâhil olmuştur. Veri toplama aracı olarak kullanılan "Kişisel Bilgiler Formu" ve "Algılanan Halo Etkisi Ölçeği" ile elde edilen bilgiler, bağımsız örneklemler t-testi ve tek faktörlü ANOVA ile analiz edilmiştir. Ayrıca, ANOVA sonucunda elde edilen anlamlı farkın hangi grup ya da grup kombinasyonlarından kaynaklandığını belirlemek amacıyla post-hoc testlerinden Scheffé testi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda, halo etkisi daha çok kız öğrencilerde, ebeveyni öğretmen olanlarda, İngilizce notu 85-100 arası olanlarda ve 12. sınıf öğrencilerinde algılandığı görülmüştür. Kalabalık sınıflarda algılanan halo etkisi düşükken anne-baba eğitim düzeyi, gelir düzeyi ve ailenin öğretmenle tanış olması ise anlamlı fark yaratmamıştır. Bu sonuçlar, İngilizce öğretmenlerinin ölçme ve değerlendirme konusundaki eğilimlerini anlamamıza yardımcı olacak ve değerlendirme süreçlerini iyileştirmeye yönelik öneriler geliştirilmesine katkı sağlayacaktır. Anahtar kelimeler: Algılanan halo etkisi, İngilizce ders başarısı