8 İNÇ CNC TORNA TAKIM TEZGAHI DÖKÜM GÖVDE GEOMETRİSİ OPTİMİZASYONU


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RAMAZAN KARAOĞLAN

Danışman: Recep Ekici

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

CNC Torna tezgâhları metal iĢlemede kullanılan en önemli teknolojilerden birisidir. Bu tip hassas iĢleme tezgâhlarının temel montaj yapısı döküm gövdelerden oluĢmaktadır. En büyük ve en önemli gövdesi ise ana gövdedir. CNC torna tezgahı ana gövde üzerine monte edilen iĢ kafası, çapraz kızak (Taret hareket blokları) ve punta kızağı döküm gövdelerinin birleĢiminden oluĢmaktadır. Torna ana gövdesi tezgah gövde bileĢenlerinin en ağırı ve en karmaĢık yapıda olanıdır. Gövde döküm malzemesinde genel olarak GG30, GG25 gibi dökme demirler kullanılmaktadır. Ana gövde geometrisinin karmaĢık yapısı ve büyüklüğü döküm kalıbını doğrudan etkilemektedir. Ana gövdenin dökümü için büyük ve çok maçalı döküm kalıbı oluĢturulmaktadır. Bu ve benzeri yapılarım döküm maliyeti oldukça yüksek olup, döküm hata oranları yüksektir. Yapılan tez çalıĢmasında mevcut torna ana gövde tasarımı katı modelleme programı ile oluĢturuldu ve sonlu elemanlar yöntemi ile analizi gerçekleĢtirildi. Ortaya çıkan analiz sonuçları optimizasyon çalıĢmalarının analizi için referans değer olarak alındı. Ana gövdenin geometrisinin optimize hali döküm kriterleri, döküm maliyeti, ana gövde üzerine düĢecek talaĢ ve soğutma sıvılarının tahliyesi gibi konular göz önünde bulundurularak tasarlandı. Tasarlanan yeni gövdenin analizi mevcut tasarım analizi değerleri bire bir alınarak çözüldü. Elde edilen sonuç ile mevcut analiz sonuncu karĢılaĢtırılarak tasarım doğrulandı. Optimize gövdenin analiz sonucunu daha da iyileĢtirmek için son tasarım küçük bir ayrıntı ile revize edildi. Torna ana gövde geometrisinin sadeleĢmesi ile döküm kolaylığı kazandırılmıĢ, döküm hatası aza indirilmiĢ ve döküm maliyeti düĢürülmüĢtür. Bu çalıĢma gövde ağırlığını da düĢüreceği için lojistik maliyetlerini de olumlu yönde etkileyecektir.