Izositrat dehidrogenaz (IDH) geninde mutasyon taşıyan ve taşımayan glioblastomalarda miR-484'ün rolünün araştırılması


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TIBBİ BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURSULTAN NURDINOV

Danışman: Zühal Hamurcu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Gliomalar, Dünya Sağlık Örgütü tarafından 4 alt evrede toplanmıştır. Evre I ve Evre II "düşük evreli", Evre III ve Evre IV (glioblastoma multiforme, GBM) ise "yüksek evreli" kabul edilmiştir. 2016'da yapılan sınıflandırmada GBM'ler, izositrat dehidrogenaz (IDH) geninde mutasyon taşıyan ve taşımayan olarak ikiye ayrılmış, IDH mutantı taşıyan ve taşımayan hastaların ölüm oranları arasında belirgin farkın olduğu dikkat çekmiştir. Sağkalım oranının oldukça düşük olması ve uygulanan terapilerin yetersizliği, GBM'lerii tedavi açısından acilen GBM patogenezinin altında yatan moleküler mekanizmaların araştırılmasını zorunlu kılmaktadır. miRNA'lar kanserin moleküler patolojisi ile ilgili bilinmeyenlere cevap olmaya aday gösterilmektedir.Bu aday miRNA'lardan biri de mir-484 olarak gösterilmiştir. Ancak GBM'lerde mi-484'ün rolü bilinmemektedir. Bu yüzden, önerilen projede, IDH geninde mutasyon taşıyan (IDH mutant-U-87) ve taşımayan (U-87) GBM hücrelerinin kanserojenik özellik kazanmasında mir-484'ün olası rollerinin araştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca hem glioma evreleri ile hem de IDH1 mutasyonu taşıyan ve taşımayan hastaların doku örneklerinde miR-484'ün ekspresyon profili açısından bir farklılığın olup olmadığının araştırılması amaçlandı. Bu amacımız için IDH1-mutant olmayan U-87MG ve IDH1-mutant U-87 hücreleri, inhibitör-miR-484, mimik-miR-484 ve negatif kontrol olarak kontrol-mirna ile transfektekte edildi ve transfeksiyon sonrası bu hücrelerin proliferasyon, klonojenik, migrasyon ve apoptoza direnç özelliklerindeki olası değişiklikler araştırıldı. Ayrıca bu yolaklarda medyatör olarak görev yapan proteinlerin ekspresyonları Western blot ile analiz edildi. Ayrıca çalışmamızda glioma tanısı almış 33 hastanın doku örneklerinde mir-484'ün ekspresyon profili analiz edildi. Analiz sonuçlarımıza göre, kontrol hücrelere göre, mimik-miR-484 ile transfekte edilen hücrelerinin kanserojenik özelliklerinde istatistiksel olarak önemli oranda azalma bulundu. Ayrıca IDH1 mutasyonu taşıyan hastalarda miR-484'ün ekspresyon profilinin taşımayanlara göre daha yüksek olduğu ancak bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı bulundu. Yine, miR-484'ün ekspresyon profili glioma tümörlerinin farklı evreleri arasında karşılaştırıldığında, IV. evre GBM'lerde daha düşük olduğu, fakat bu farkın anlamlı olmadığı bulundu. Bu sonuçlarımız, mir-484'ün GBM'lerde tümör supressör olarak görev yaptığını ve GBM'lerin tedavisinde mir-484'ün teröpatik bir hedef olarak değerlendirilebileceğine işaret etmiştir.