KRONİK MİYELOİD LÖSEMİ (KML) TANI VE TAKİBİNDE MİKRO-RNA'LARIN KULLANILMASININ ARAŞTIRILMASI


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İMMÜNOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HATİCE ALTIN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HÜSEYİN AVCILAR

Danışman: Leylagül Kaynar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kronik Myeloid Lösemi (KML), miyeloid seri hücrelerinin kontrolsüz olarak çoğalmasıyla karakterize bir miyeloproliferatif hastalıktır. KML; erişkin lösemi grubunun yaklaşık %15-20'lik kısmını oluşturur ve 40-60 yaş aralığında daha sık görülür. mikroRNA (miRNA), yaklaşık 18-24 nükleotid uzunluğunda, protein kodlaması yapmayan küçük RNA molekülleridir. miRNA düzenleyici fonksiyonları olan ve gen ekspresyonunu regüle eden moleküllerdir. miRNA işlevleri konusunda son yıllarda çok sayıda araştırma yapılmıştır. Biz bu çalışmada KML hastalarının takibinde kullanılabilecek ve düzenleyici görevi olabileceğini düşündüğümüz miR-21, miR-150, miR-155 ekspresyonlarını araştırarak KML ile ilişkilerini ortaya koymaya çalıştık. Çalışmamızda 5 kontrol örneği ile yeni tanı konulmuş ve imatinib, nilotinib, dasatinib ilaçlarıyla tedavi edilen 22 KML hastasından periferik kan örneği kullanılarak miRNA eldesi sağlandı. Örneklerden elde edilen miRNA kullanılarak cDNA elde edildi. cDNA örneklerinden hedeflenen miRNA ekspresyonun düzeyi gerçek zamanlı PCR ile analiz edildi. Hasta ve kontrol grubunda miRNA ekspresyon düzeyleri ölçüldü. Kontrol grubu düzeyi 1.0 olarak belirlendi. Hastalarda miR-21 düzeyi ortalama 3.2 aralıkta, miR-150 düzeyi 1.0 aralıkta ve miR-155 düzeyi 2.8 aralıkta bulundu. Yapılan çalışmamızda miR-150 düzeyleri yeni tanı ve nilotinib kolunda kontrol örneklerinden daha düşük oranda bulundu. Bu fark istatistik yönünden (nilotinib p=0.01541 ve yeni tanı p=007484) anlamlıdır. Bununla beraber hasta ve kontroller arasında miR-21 ve miR-155 düzeyleri yönünden bir farklılık görülmedi. Bu sonuçlar miRNA-150'nin KML hastalarının izleminde bir parametre olarak kullanılabileceğini desteklemektedir. miRNA-150 KML tanı anında ve ilaç direncinin erken dönemlerde tespitinde katkı sağlayabilir. Anahtar Kelimeler: KML, miRNA, miR-21, miR-150, miR-155