Diyanet aylık ve Avrupa dergilerinde değişen din anlayışının sosyolojik analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HASAN POLAT

Danışman: Celaleddin Çelik

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Diyanet Aylık ve Avrupa dergilerinde değişen din anlayışının sosyolojik analizini içeren bu çalışma iki bölümden ibarettir. Çalışmanın ilk kısmı Diyanet, ilahiyatın Diyanet'e etkisi, Diyanet Aylık ve Avrupa dergilerini tanıtan bölümden oluşmaktadır. İkinci kısım ise; Diyanet Aylık ve Avrupa dergilerinde kadın, aile, çocuk, modernleşme, tasavvuf, değerlerin sunumu, ibadet anlayışlarındaki değişim ile Diyanet ve bilim, Diyanet ve devlet, Diyanet ve değişim, değişim ve din konularını içermektedir. Araştırma neticesinde Diyanet Aylık ve Avrupa dergilerinin din anlayışında bir değişim ve dönüşüm olduğu tespit edilmiştir. Bu değişimle birlikte dindar insanı hem daha içkin bir dindarlık anlayışına sevk edecek hem de insani ilişkiler bağlamında onu daha iyiye götürecek ahlak konularının dergilerde öne çıktığı müşahede edilmiştir. Ayrıca ibadetlerin sunumunda, dini kavramların yeniden anlamlandırılmasında, dini metinlere yeni yorumlar getirilmesinde de bir değişim yaşanmıştır. Bu dönemde dergilerde yalın, bilgiye dayalı bir anlatım yerine okuyucuyu etkileyen, okuyucunun gönlüne hitap eden bir üslubun, din dilinin öne çıktığı görülmüştür. Diyanet Aylık ve Avrupa dergilerinde, son on yılda, kadın yazarlar ile Diyanet'tin kadın personelinin bu dergilerdeki makalelerinin arttığı tespit edilmiştir. Bu durum Diyanet'teki yapısal dönüşümü ve bir yönüyle de din anlayışındaki değişimi göstermektedir. Diyanet Aylık ve Avrupa dergide, yaşadığı mağduriyete susan değil, hakkını hukukunu arayan bir kadın imajı sunulmaktadır. Kadınla ilgili değişen söylemin dini yayınlarda da karşılık bulduğu söylenebilir. Anahtar kelimeler: Diyanet, Değişim, Dini Hayat, Din Anlayışı, Diyanet Dergi.