Çalışan engelli bireylerin fiziksel aktivite yapma durumları ile örgüte bağlılık iş motivasyonu ve yaşam kalitesi düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, beden eğitimi ve spor, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EBRU PAZARLIOĞLU

Danışman: Kenan Koç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı; çalışan engelli bireylerin fiziksel aktivite durumlarını belirleyerek onların iş motivasyonu, örgüte bağlılık ve yaşam kalitesi düzeylerine etkisini araştırmaktır. Araştırmanın örneklemini, Kayseri İli Anadolu Erciyes Engelliler Spor Kulübü ve Anadolu Ortopedik Engelliler Derneği üyeleri arasından tesadüfi olarak seçilen 168 engelli ve gönüllü bireylerden oluşmaktadır. Gönüllülerin fiziksel aktivite yapma durumları, yaş, cinsiyet, eğitim durumu, engellilik durumu, çalışma yılı, çalışılan kurum gibi kişisel bilgilerden oluşan 7 soruluk demografik kişisel bilgi formunu doldurmaları istenmiştir. Sonrasında, örgütsel bağlılık ölçeği, iş motivasyon ölçeği ve Yaşam Kalitesi Ölçeği anketleri uygulanmıştır. Örgütsel bağlılık ölçeğinin alt boyutlarının yaş değişkenine göre incelendiğinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. İş motivasyonu ölçeği alt boyutlarının eğitim durumuna göre incelendiğinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Yaşam kalitesi alt boyutlarının engellilik durumu, eğitim durumu ve çalışılan kuruma göre incelendiğinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. İlişki karşılaştırmalarında değişkenler arasında pozitif yönlü çok güçlü, orta seviyeli ve düşük seviyeli ilişkilerin olduğu tespit edilmiştir. Çalışan engelli bireylerin örgütsel bağlılık seviyelerinin yaş ilerledikçe arttığı, yaşa bağlı olarak farklı iş deneyimlerine ve psikolojik dinamiklere sahip oldukları düşünülmektedir. Eğitim seviyesinin artmasına bağlı olarak, yaşam kalitesi ve iş motivasyonu seviyelerinin yükseldiği gözlemlenmiştir. Kamuda çalışan engelli bireylerin, fiziksel ve psikolojik sağlık durumlarının özel sektörde çalışanlara oranla daha iyi durumda olduğu gözlemlenmiştir. Bu konuda yapılacak geniş çaplı, düzenli çalışmalarla engelli bireylerin yaşam ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi ile ilgili alınacak tedbirlerin faydalı olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler:Engelli Birey, Fiziksel Aktivite, Sağlık, Yaşam Kalitesi.