Kayseri ilinin son otuz yıllık kişi adı verme kültürü


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OĞUZHAN KALEM

Danışman: NEVZAT ÖZKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Doğadaki canlı veya cansız olguları, düşünce, duygu, olay veya durumları belirlemeye yarayan ve adlandıran öğeler için ad kullanılmaktadır. Dil biliminin özellikle de kişi isimleri üzerinde çalışan ve onları köken bilgisi ve tarihsel gelişim, aynı zamanda dil ve kültür açısından inceleyen bilim dalına ad bilimi denir. Araştırma kapsamında Kayseri ilinde en çok kullanılan yaklaşık 600 isim incelenmiştir. Bunlardan 300'ü kadın ismi 300'ü erkek ismidir. İnceleme kapsamında tahlil yapılmış; köken, anlam bilgisi de dahil olmak üzere istatistiksel özellikleri de dikkate alınmıştır. Kayseri ilinde son otuz yılda kullanılan isimler listelenmiş ayrıca hangi yaşlarda ne kadar çocuğa verildiği konusuna da değinilmiştir. Kayseri ilinde son otuz yılda kullanılan isim listesinde erkek adlarından Mustafa adı birinci sırada en çok verilen ve kullanılan addır. Otuz yaşında olan beş yüz altmış altı bireyde gözlemlenmiştir. Mustafa adı dinî nitelikte tercih edilen adlar arasında yer almaktadır. Daha sonra sırasıyla Mehmet, Ahmet, Yusuf, Ali, Emre, Furkan, Ömer, İbrahim, Murat şeklinde liste devam etmektedir. Kayseri ili için en çok kullanılan kadın isimlerini incelediğimizde karşımıza çıkan en çok kullanılan ilk on isim sırasıyla Zeynep, Fatma, Elif, Merve, Hatice, Ayşe, Büşra, Kübra, Esra, Rabia isimleridir. Zeynep adı yeni doğanda üç yüz yirmi altı bebeğe ad olarak verilmiştir. Otuz yaşında da yüz elli üç kişi Zeynep adını kullanmaktadır. Verilme nedenleri arasında dinî niteliği ön sıralarda yer almaktadır. Anahtar Kelimeler: İsim, Ad Bilimi, Kayseri, Kültür, Kişi Adları