Psödotümör serebri sendromu patogenezinde endokrinolojik ve metabolik faktörlerin rolü
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bil., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÜLFET ZEHRA ERBAY
Danışman: Mehmet Fatih Yetkin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç:Psödotümor serebri sendromu, güncel isimlendirmesi ile idiopatik intrakranial hipertansiyon(İİH), kafa içinde yer kaplayıcı lezyon veya hidrosefali olmadan ve lokalizenörolojik bulgu olmadan papilödemin eşlik ettiği kafa içi basınç artışıdır.Hastalığın etiyoloji ve patogenezi tam olarak bilinmemektedir. İİH oluşumunda toksinler, ilaçlar (steroidler, oral kontraseptifler, lityum karbonat, tetrasiklinler), obezite, gebelik, renal hastalıklar, kollajen doku hastalıkları, endokrin ve hematolojik hastalıkların rol alabileceği düşünülse de bu faktörlerle hastalık arasında ilişki tam olarak gösterilememiştir.Çalışmamızın amacı, patofizyolojisi tam olarakanlaşılamayan psödotümör serebri sendromunda adipoz dokudan salınan adipokinler olarak da bilinen adiponektin ve leptin hormonları ile yağda çözünen ve vücutta başta karaciğer ve adipoz dokuda depolanan A,D,E vitaminlerininİİH'deki rolünü incelemektir. Materyal ve Metod: Çalışmaya 26İİH tanısı almış hasta ile 15 kontrol alındı.Tüm hasta ve kontrol grubundaki gönüllülerden LP ile eş zamanlı venöz kan alınmış ve bu kandan vitamin A,D,E düzeyi, PTH, kortizol, aldosteron,leptin ve adiponektin düzeyleri ile BOS leptin ve adiponektin düzeyleri çalışılmıştır. Serum ve BOS leptin- adiponektin düzeyleri ELİSA yöntemi ile ölçülmüştür. Hastaların vücut kitle indeksleri kaydedilmiştir. Vücut kitle indeksi hesaplarken VKİ= Kilo (kg) / Boy2 (m2)formülü kullanılmıştır. Bulgular: BOS leptin ortalaması hasta grubunda 3.75±0.79 ng/ml, kontrol grubunda 4.29±0.36 ng/ml olarak bulunmuş bu farklılık istatistiksel olarak anlamlı değerlendirilmiştir(p=0.010).Çalışmaya alınan bireylerde VKİ ve BOS basıncı arasında korelasyon olup olmadığını anlayabilmek için korelasyon testi yapılmış; hasta grubunda VKİ ile BOS basıncı arasında pozitif yönde orta şiddette anlamlı bir korelasyon vardır(r=0.477,p=0.014).Kontrol grubunda , VKİ ile serum leptin düzeyleri arasında negatif yönde orta şiddette anlamlı bir korelasyon saptandı (r=-0,573, P=0,025). Kontrol grubunda VKİ ile serum adiponektin değerleri arasında negatif yönde güçlü biranlamlı korelasyon saptandı (r=-0,748, P=0,001). Hasta grubunda serum vitamin A ortalaması 0.68±0.31 olup, kontrol grubunda 2.08±3.05 olarak bulunmuştur. Serum vitamin A düzeyleri kontrol grubunda anlamlı olarak yüksek bulunmuştur(p=0.015). Sonuç: Bu çalışma, İİH tanısı olan obez bireylerde adiponektin ve leptinin patofizyolojide rol oynayabileceğini, sadece serumdaki düzeylerinebakılarak ilişkilendirmenin doğru olmayacağı, BOS' a geçiş ve sonrasındaki reseptör ve reseptör sonrası yolakların incelenmesi gerekliliğini ortaya koymuştur. Anahtar kelimeler: İdiopatik intrakraniyal hipertansiyon, obezite, leptin,adiponektin