Hollywood sinemasında feminist söylem: Greta Gerwig filmlerinde kadın temsili


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, RADYO TELEVİZYON VE SİNEMA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ASLI ZEYNEP KAYA

Danışman: BURAK MEDİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ana akım Hollywood sineması, idealize edilmiş geleneksel kadınlık ve erkeklik stereotiplerini yeniden üreterek cinsiyet hiyerarşisinin devamlılığını sağlamaktadır. Buna göre kadınlar iyilik ve kötülük kavramlarının ekseninde ikili bir dikotominin dayatıldığı biçimlerde temsil edilmekte, ikincil planda yer alarak edilgen bir nesne ve erkeğe bağımlı madun konumuna indirgenmektedir. Radikal feminizmin yükselişi Hollywood'da kadın sunumu bakımından ciddi bir değişime neden olmamış, aksine karşı devrim niteliğindeki erkekler arası dostluk temalı ataerkil propaganda filmlerinin artışına yol açmıştır. Bunun sonucunda feminist bir film pratiği üretmek isteyen yönetmenler, ataerkil sinema endüstrisinin baskısından uzak ve nispeten daha özgür bir alan olarak kabul edilen bağımsız sinemaya yönelmiştir. Buradan hareketle çalışmanın amacı, ana akım Hollywood sinemasında kadın temsilini ve cinsiyet sunumlarını feminist film kuramı çerçevesinde incelemek ve sistem içerisinde büyük stüdyo destekli feminist bir film pratiği üretmenin olanaklılığını araştırmaktır. Çalışmada örneklem olarak yazarlığını ve yönetmenliğini Greta Gerwig'in üstlendiği Lady Bird (2017), Little Women (2019) ve Barbie (2023) filmleri seçilmiştir. Çalışma, sinemada toplumsal cinsiyet kodlarının ve feminist bakış açısının incelenmesi bakımından sosyal bilimlerin araştırma alanına girmektedir. Bu kapsamda örnek filmlerin anlatı yapısının ve diyalogların çözümlenmesinde nitel araştırma yöntemlerinden Van Dijk'ın eleştirel söylem analizi yönteminden yararlanılmıştır. Yapılan analizle Greta Gerwig sinemasında kadın temsili feminist kuram çerçevesinde değerlendirilerek filmlerde toplumsal cinsiyet normlarına ve patriarkal sisteme getirilen eleştiri bağlamında feminist söylem unsurları ortaya konmuştur.