Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda etiyolojik faktörlerin değerlendirilmesi: Serumda bor ve selenyum düzeyleri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bil., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF DENİZ
Danışman: SELÇUK MISTIK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) çocukluk çağının en yaygın psikiyatrik bozukluğudur. Dikkat, konsantrasyon, hareket ve dürtü kontrolünde bozukluk ile karakterizedir ve sıklıkla erişkinlikte de devam eder. Hastalık çocuğu, ailesini, okul ve sosyal çevresini olumsuz olarak etkiler. Bu nedenle önemli bir halk sağlığı problemidir. Etiyolojisi multifaktöriyeldir, çeşitli genler, biyolojik ve çevresel faktörlerin etkileşimi sonucu oluştuğu düşünülmektedir. Eser element eksikliği, multifaktöryel nedenlere bağlı ve etiyolojisi tam olarak aydınlatılmamış bir bozukluk olan DEHB'nun etiyolojisinde rol oynayabilir. Eser elementlerden selenyum ve borun beyin gelişimi ve kognitif fonksiyonlar üzerine olumlu etkileri bilinmektedir. Bu çalışmada DEHB olan çocuklarda sosyodemografik özelliklerin etiyolojideki yeri ve serum selenyum ve bor düzeylerinin DEHB'daki rolünün belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma grubuna DSM-IV DEHB kriterlerini karşılayan 30 çocuk ve kontrol grubu olarak sağlıklı 20 çocuk alınmıştır. Sosyodemografik veri anketi, yıkıcı davranım bozuklukları için DEHB semptomlarını belirlemek amacıyla DSM-IV'e dayalı tarama ve değerlendirme ölçeği, Conners öğretmen değerlendirme ölçeği, Conners aile değerlendirme ölçeği çocukların ebeveynleri ve öğretmenlerine doldurtulmuştur, kognitif foksiyonlar için Wechsler çocuklar için zeka ölçeği uygulanmış ve serum selenyum ve bor düzeyleri atomik absorbsiyon spektrofotometri yöntemiyle ölçülmüştür. Cinsiyet dışında, sosyodemografik verilere bakıldığında DEHB ve kontrol grubu arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Uygulanan ölçeklerde puanların tümü DEHB grubunda anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Ayrıca DEHB grubunda Wechsler x Çocuklar için Zeka ölçeği performans zeka puanları kontrollerden düşük bulunmuştur. Serum selenyum ve bor düzeyleri de DEHB grubunda belirgin olarak düşük tespit edilmiştir, bu düşüklük istatistiksel olarak anlamlıdır. Bu sonuçlar, DEHB olan çocuklarda antioksidan enzim savunma sistemi işlevlerinde azalma olduğunu ve bu nedenle biriken serbest radikallere bağlı olarak beyin dokusunda örselenmenin olabileceğini destekleyebilir. Sonuç olarak bu çalışma, bu konuda yapılacak olan geniş örneklemli araştırmalar için bir basamak olabilir