Kayseri İlinde Balık Tüketimi ve Tüketici Tercihlerinin Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Zootekni ve Hayvan Besleme, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BERAT DENİZ
Danışman: Savaş Sarıözkan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada Kayseri ili merkez ilçelerinde yaşayan insanların balık tüketim tercihleri ve balık tüketimine etki eden sosyal, kültürel, ekonomik faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında 2018 yılında basit tesadüfi örnekleme yöntemiyle belirlenen 529 kişiyle yüz yüze görüşme tekniği ile uygulanan anketlerden elde edilen veriler kullanılmıştır. Çalışma verilerinin bir kısmı deskriptif olarak sunulmuş, balık tüketimi üzerine cinsiyetin etkisi T-testi ile, medeni durum, gelir ve eğitim düzeyinin etkisi ise tek yönlü varyans analizi yapılarak değerlendirilmiştir. Yapılan araştırmada tüketicilerin %20,2'si kadın, %79,8'i erkektir. Ankete katılan tüketicilerin yaş ortalamaları ise 39±12,2 olup, ailedeki birey sayıları 4,1±1,3 olarak belirlenmiştir. Ayrıca ankete katılanların %79,2'si evli ve %19,5'inin bekâr olduğu tespit edilmiştir. Tüketicilerin aylık ortalama gelirleri 3.399 TL olarak hesaplanmıştır. Tüketicilerin %0,8'i okuryazar değil iken, %31,5'i ilköğretim mezunu, % 27,8'i lise mezunu, %35,6'sı üniversite mezunu, geri kalan %4,3'ünün lisansüstü eğitime sahip olduğu tespit edilmiştir. Meslek durumları ise % 8,7'si serbest meslek, %10,4'ü emekli, %21,4'ü işçi, %31,4'ü memur, %0,9'u çiftçi, %9,6'sı esnaf, %6,6'sı ev hanımı, %11'i ise diğer meslek gruplarından olduğu tespit edilmiştir. Yapılan çalışmada en yüksek et tüketim tercihi %53,1 ile kırmızı et olurken, bunu %35,8 ile beyaz et ve %11,1 ile balık eti izlemiştir. Toplam et tüketimi içerisinde balık etinin oranı % 21,5 olarak hesaplanmıştır. Tüketicilerin % 95,5'i balığa kolay ulaştığını, % 52,4'ü balık fiyatlarının normal olduğunu belirtmiştir. Tüketimde balık etinin tercih edilme sebepleri arasında en çok lezzetli olması (% 47,3) ve besin değerinin yüksek olması (%43,5) gelmektedir. Kayseri'de en çok tercih edilen (% 61,1) balık türü olarak hamsi belirlenmiştir. Yapılan çalışmada yıllık aile başına balık tüketim miktarının 21,3 ±14,7 kg ve kişi başına düşen miktarın ise 5,6±4,4 kg olduğu hesaplanmıştır. Öğrenim düzeyi arttıkça balık tüketiminin de artma eğiliminde olduğu tespit edilmiştir. Tüketicilerin % 71,5'i gelirlerinin artmasının balık tüketimini artırmayacağını % 28,5'i ise artıracağını bildirmiştir. Sonuç olarak, Kayseri ilinde balık tüketiminin; Türkiye ortalaması civarında olduğu, tüketim düzeyinin evlilik, eğitim ve gelir seviyesinden olumlu etkilendiği ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Balık, Kayseri, tüketici tercihi, tüketim