Palas Ovası'nda Yeraltı Suyu Seviye ve Kalitesinin İzlemesi ve Değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖMER KARADENİZ
Danışman: Filiz Dadaşer Çelik
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında Kayseri'nin doğusunda bulunan ve tarımın yaygın olarak yapıldığı Palas Ovası'nda yeraltı suyu seviye ve kalite değişimleri değerlendirilmiştir. Yeraltı suyu dünyanın birçok yerinde tatlı su kaynağı olarak kullanılmaktadır. Kuraklığın ve nüfusun artması yeraltı suyu kaynaklarına yönelimi arttırmıştır. Kapalı bir havza olan Palas Ovası'ndaki yeraltı suyu kaynakları ile ilgili kapsamlı bir değerlendirme henüz yapılmamıştır. Bu çalışma kapsamında ovada seçilen kuyularda 12 ay boyunca su seviyeleri ve kalitesi izlenmiştir. Seçilen kuyulardan aylık olarak alınan numunelerde fiziksel ve kimyasal su kalitesi parametreleri için analizler yapılmıştır. Su kalitesi Dünya Sağlık Örgütü, Avrupa Birliği ve İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik'te belirtilen standartlar dikkate alınarak değerlendirilmiştir. Ayrıca, yeraltı suyu kalitesini etkileyen unsurları belirlemek için temel bileşenler analizi ve hiyerarşik kümeleme analizi gibi istatistiksel analizler kullanılmıştır. Su kalitesi analizleri sonucunda bölgedeki su kimyasını kontrol eden ana unsurun kayaç minerallerin ayrışması olduğu görülmüştür. Bunun yanında tarımın ve hayvancılığın yaygın olarak yapıldığı bölgelerde nitrat değerleri 65 mg/L'ye kadar çıkmaktadır. Havzada yer alan bazı kuyularda antropojenik kaynaklı olma ihtimali yüksek kirleticiler tespit edilmiştir. Temel bileşenler analizi ile varyansın %85.4'ini açıklayan dört temel bileşen elde edilmiştir. Kümeleme analizi sonucunda su kalitesi açısından bölgede üç farklı küme olduğu görülmüştür. Bölgede tarımın artması su ihtiyacını arttırmıştır ve açılan kuyulardaki su seviyesinde belirli bir düşüş olduğu gözlemlenmiştir. Sonuçlar tarımsal faaliyetlerin Palas Ovası'nda yeraltı miktar ve kalitesini etkileme potansiyeli olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Yeraltı Suyu, Su Seviyesi, Su Kalitesi, Palas Ovası