Fesleğen(ocimum basilicum L.) Bitkisinde Farklı Lactobacillus Suşlarının Bitki Büyüme Geliştirme Özelliklerine ve Biyoaktivitesine Etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZLEM TUĞRUL

Danışman: Kevser Karaman

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Fesleğen (Ocimum basilicum L.), fenolik bileşikler ve uçucu yağlar açısından zengin, yüksek ekonomik değere sahip önemli bir tıbbi-aromatik bitkidir. Bu araştırmada, iki farklı laktik asit bakteri suşunun (B1: Lactobacillus harbinensis Z9-1B, B2: Lactiplantibacillus plantarum Z14-2B) fesleğen fidelerine uygulanmasının bitki gelişimi ve biyoaktivite üzerindeki etkileri incelenmiştir. Uygulamalar toprak, yaprak ve toprak+yaprak kombinasyonu şeklinde yapılmış; hasat sonrası morfolojik (gövde uzunluğu, kök kuru ağırlığı, yaprak boyu) ve biyokimyasal parametreler (toplam fenolik madde, DPPH radikal süpürme aktivitesi, FRAP, CUPRAC ve klorofil içerikleri) analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, özellikle B2 suşunun kök kuru ağırlığında kontrol grubuna kıyasla iki katın üzerinde artış sağladığını ve fenolik madde içeriğini anlamlı derecede yükselttiğini göstermiştir. Toprak+yaprak kombinasyonu ise en yüksek antioksidan kapasite ve biyoaktivite değerlerini üretmiştir. Sonuçlar, laktik asit bakterilerinin fesleğen yetiştiriciliğinde biyostimülan olarak kullanılabileceğini ortaya koymakta ve kimyasal girdi kullanımını azaltan sürdürülebilir tarım uygulamaları için güçlü bir alternatif sunduğunu göstermektedir. Bu çalışma, biyogübre formülasyonlarının geliştirilmesine ve ekolojik tarım uygulamalarına bilimsel bir temel sağlamaktadır.