MAS (moleküler markör yardımıyla seleksiyon) ve anter kültürü kullanılarak yamula patlıcanda Fusarium oxysporum Schlecht. f. Sp. melongenae'ye dayanımın aktarılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BAHÇE BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN KEKEÇ
Danışman: Hasan Pınar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada MAS(Moleküler Yardımıyla Seleksiyon) ve anter kültürü tekniği kullanılarak yamula patlıcanına Fusarium oxysporum f. sp. Melongenae'ya dayanımın aktarılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda söz konusu hastalığa dayanıklı olabileceği düşünülen 80 patlıcan genotipi Fusarium oxysporum f. sp. Melongenae'ya dayanım ile ilişkili SCAR426 markıırı ile test edilmiş ve bunlardan 4 adet genotipin dayanıklı bandı taşıdığı belirlenmiştir. Ardından 3 adet yamula patlıcanı genotipi ile 1 adet dayanıklı genotip melezlenmiş ve F1 bitkileri elde edilmiştir. Daha sonra GM populasyonu elde etmek üzere dayanıklı F1 bitkiler yamula patlıcanı genotipleri(ana ebeveyn) ile melezlenmiş ve 20 adet geriye melez populasyonu(GM1) elde edilmiştir. SCAR426 markırı ile yapılan testlemede 10 adet dayanıklı GM populasyonu belirlenmiş ve bunlardan 100'er adet anter kültüre alınmıştır. Kültüre alınan anterlerden toplam 26 adet bitki elde edilmiştir. Agronomik olarak double haploid olduğu belirlenen(çiçek yapısı ve çiçek tozu oluşumu) 10 adet genotip tekrar markır testlemesine tabi tutulmuş ve bunlardan SCAR426 markırı ile dayanıklılık bandı veren 6 adet genotipte bazı morfolojik ve pomolojik analizler yapılmıştır. Yapılan karakterizasyon çalışmalarından elde edilen bulgulara göre genotipler arasında önemli varyasyon elde edilmiştir. Çalışmada hem moleküler yardımıyla seleksiyon hemde anter kültürü tekniği patlıcan ve benzeri türlerde özellikle hastalığa dayanıklılık genlerinin aktarılmasında etkili yöntemler olduğu kanısına varılmıştır. Ayrıca çalışmada geliştirilen patlıcan hatları bundan sonraki Fusarium oxysporum f. sp. Melongenae'ya dayanımın aktarılması için oluşturulacak ıslah proğramlarında kullanılabilecek niteliktedir. Anahtar Kelimeler: Fusarium, anter kültürü, ıslah, melezleme, moleküler markır, morfolojik karakterizasyon