Sultan Sazlığı Yöresinde Sivrisinek Türlerinde Wolbachia Endobakterisinin PCR ile Araştırılması ve Moleküler Genotiplendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gamze Yetişmiş

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Önder DÜZLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, Kayseri'deki Sultan Sazlığı yöresinden toplanmış sivrisinek örneklerinde Wolbachia endobakterisinin moleküler olarak araştırılması ve saptanan pozitif izolatların genotiplendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla Erciyes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından desteklenen TYL-2014-5176 kod no'lu araştırma projesi kapsamında, araştırma yöresinden toplanmış toplam 400 sivrisinek türünün 296'sı Culex pipiens, 63'ü Aedes vexans ve 41'i Culiseta annulata olarak identifiye edilmiştir. İdentifikasyonları yapılan erkek ve dişi ergin sineklerden bireysel olarak genomik DNA ekstrakte edilmiş ve DNA'lar Wolbachia yüzey protein (wsp) gen bölgesinin amplifikasyonu yönünden incelenmiştir. DNA ekstraksiyonunu takiben wsp gen bölgesinin yaklaşık 600 bp'lik kısmını amplifiye eden Wolbachia spesifik primerler ile PCR analizleri yapılmıştır. İncelenen 119 (%40,2) Cx. pipiens dişisinde Wolbachia pozitifliği saptanırken, erkek Cx. pipiens örneklerinin hiçbirinde pozitiflik belirlenmemiştir. Bunun yanında Ae. vexans ve Cs. annulata örneklerinde de Wolbachia DNA'sı saptanmamıştır. Pozitif izolatlardan seçilen 10 izolata (EruWolCpip1-10) ait amplikonlar PCR primerleri ile klonlanmış ve plasmid pürifikasyonundan sonra sekans analizleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen DNA dizilerinin GenBank kayıtları gerçekleştirilmiş (KT964223- KT964232) ve GenBank'ta kayıtlı mevcut diğer bazı Wolbachia suşları ile ikili analizleri ve çoklu hizalamaları yapılarak filogenisi araştırılmıştır. Filogenetik analiz sonucu EruWolCpip1-10 izolatlarının Wolbachia B süper grubu ve wPip grubu içinde yer aldıkları belirlenmiştir. Filogenetik kıyaslamalara göre EruWolCpip1-9 izolatlarının kendi aralarında %100 identik oldukları ve bu izolatların EruWolCpip10 izolatıyla %0,5 genetik farklılık gösterdikleri saptanmıştır. Türkiye'den daha önce Kayseri yöresindeki Cx. pipiens örneğinden izole edilmiş ve GenBank'a girilmiş olan WolKys1 (JX474753) izolatının EruWolCpip1-9 izolatlarıyla %100 benzerlik gösterdiği tespit edilmiştir. Benzer şekilde EruWolCpip1-9 izolatlarının wPip grubunda yer alan Cx. pipiens (DQ900652, AF301012, AF020060-61), Peribadotes rhomboidaria (EU288014), Agriocnemis femina femina (Brauer) (AY173941) ve Eurema hecabe (AB278203) Wolbachia izolatlarıyla da %100 identik oldukları belirlenmiştir. Daha önce Çankırı yöresindeki Ankara keçilerinden toplanmış Bovicola limbata bit örneklerinden oluşturulmuş genomik DNA havuzlarından elde edilerek GenBank kaydı yapılan ve wPip grubunda yer alan TrERUWolLice1 (KJ700416) izolatının da EruWolCpip1-9 izolatlarıyla %100 identiklik gösterdiği görülmüştür. wPip grubu içindeki ortalama genetik farklılık %0,28±0,11 olarak belirlenirken, wPip grubu ile aynı süper grup (B) içerisinde yer alan Dei, Con ve Ori grupları arasındaki ortalama genetik farklılık ise sırasıyla %16,9±2,3, %12,5±1,9 ve %19,9±2,5 bulunmuştur. Bunun yanında A süper grubunda yer alan Haw, Riw, Mel, Aus, Mors, Uni, Pap ve Alba grupları ile B süper grubundaki wPip grubu arasındaki genetik farklılık ise sırasıyla %23,5±3,0, %17,6±2,3, %19,1±2,5, %22,0±2,8, %21,0±2,7, %22,3±2,9, %22,0±2,8 ve %20,5±2,6 olarak saptanmıştır. Sonuç olarak bu çalışma ile Kayseri Sultan Sazlığı yöresindeki sivrisinek populasyonlarında Wolbachia endobakterisinin moleküler yaygınlığı ve genetik karakterleri hakkında bilimsel veriler elde edilmiştir. Anahtar sözcükler: Sivrisinek, moleküler karakterizasyon, Türkiye, Wolbachia