Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARLA BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEMALETTİN ERGÜN
Danışman: Mahmut Kaplan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sorgum, yüksek sıcaklık, kuraklık, tuz, pH gibi olumsuz şartlara dayanıklılığı yanında, düşük girdili ve yüksek fotosentetik aktiviteye sahip bir C4 bitkisi olması nedeniyle yaygın tarımı yapılan ve dünyanın beşinci önemli tahılıdır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye yerel sorgum genotiplerinin (150 hat ve 4 standart çeşit) hayvan besleme özellikleri yönünden karakterizasyonunu yapmak ve ıslah çalışmalarında kullanmak için materyal geliştirmek amacıyla yürütülmüştür. Çalışma kapsamında, ham protein, sindirilebilir protein, ADF, NDF, ham yağ, kondense tanen oranları, kül içeriği, analizleri yapılmıştır. Genotiplerin kimyasal analizleri tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak yapılmıştır. Çalışmada incelenen tüm özellikler yönünden genotipler arasındaki fark istatistiksel olarak çok önemli çıkmıştır (P≤0.01). Çalışmada kullanılan sorgum hatlarından 65 sorgum hattının ham protein oranı (>%9.06), 86 hattın sindirilebilir protein oranı (>%57.99), 32 sorgum hattının ham yağ oranı (>%4.10), en yüksek değere sahip standart çeşitten daha yüksek değerde olduğu belirlenmiştir. Hayvanlar tarafından yemlerin sindirilmesinin göstergesi olan ADF ve NDF oranları ise sırasıyla 24 hatta (<%7.64), 5 hatta (<%16.20) en düşük değere sahip standart çeşitten daha düşük olmuştur. Sorgum hatlarının tanen oranı %0.00 ile %5.40 arasında değişmiş olup büyük bir kısmı hayvan besleme için zarar eşiğinin altında kalmıştır. Sorgum hatlarının ham kül oranı %0.89 ile %4.69 arasında değişmiştir. Yapılan çalışmanın sonuçlarına göre hayvan besleme özelliklerine göre mevcut standart çeşitlerden üstün özelliklere sahip sorgum hatları belirlenmiştir. Tespit edilen hatlar hayvan beslemeye uygun sorgum ıslah programlarında ebeveyn olarak kullanılabilecektir. Anahtar Kelimeler: Sorgum, Genetik kaynaklar, Hayvan besleme