İşletmelerde Risk Raporlaması: BİST İmalat Sektöründe Faaliyet Gösteren İşletmelerde Bir Araştırma


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, --, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Filiz ÖZŞAHİN KOÇ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Azzem ÖZKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Risk raporlama, işletmelerin mevcut ve potansiyel riskleri ile ilgili bilgilerin işletmeyle ilgili kişi ve kurumlara ilan edilmesidir. Yatırımcıların güveninin kazanılması için şirketlerin raporlama uygulamaları önemlidir. Gelişmiş ülkelerde bu hususta yapılmış düzenleme ve uygulamalar bulunmaktadır. Bu kapsamda çalışmanın amacı, gelişmiş ülkelerdeki risk raporlama alanında yapılmış olan düzenleme ve uygulamaları inceleyerek Türkiye'deki mevcut durumla karşılaştırılmasını sağlamaktır. Ayrıca bu çalışma, risk raporlamanın işletme düzeyinde belirleyicilerini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda Borsa İstanbul'da (BİST) işlem gören 122 adet şirketin 2013-2015 yılları arasındaki verileri incelenmiştir. Şirketlere ilişkin veriler Kamuyu Aydınlatma Platformundan, şirketlerin web sayfalarında yayınladıkları faaliyet raporları, finansal tablo dipnot ve açıklamaları ile kurumsal yönetim uyum raporlarından, www.isyatirim.com.tr web sayfasından ve datastream veri tabanından elde edilmiştir. Çalışmada işletme büyüklüğü, performansı, risk düzeyi, yabancı payı, halka açıklık oranı, ortaklık yapısı ve kurumsal yönetim özellikleri ile risk açıklamaları arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Bununla birlikte işletmelerin dört büyük denetim firması tarafından denetlenip denetlenmemesi, altı büyük işletme grubuna bağlı olup olmaması, işletmelerde dualitenin olup olmaması, denetim komitesinin ve riskin erken teşhisi komitesinin bulunup bulunmaması, iç denetim birimi ve etkin iç kontrol sisteminin olup olmaması gibi hususlar arasında ilişki olup olmadığı incelenmiştir. Analiz sonuçlarına göre, dört büyük denetim firması tarafından denetlenen, denetim komitesi ve riskin erken teşhisi komitesi bulunan, iç denetim birimi ve etkin iç kontrol sistemi olan şirketlerin faaliyet raporları ve finansal tablo dipnot ve açıklamaları aracılığıyla kamuoyuna yapmış oldukları risk açıklamalarının diğer şirketlerdan daha fazla olduğu belirlenmiştir. Ayrıca işletme büyüklüğünün ve yönetim kurulu yapısının risk açıklamaları üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte işletme performansı, risk düzeyi ve işletmenin sahiplik yapısı ile risk açıklamaları arasında anlamlı bir ilişki olmadığı ve risk açıklamalarını etkilemediği belirlenmiştir.