GAZALİ'NİN NEFS ANLAYIŞI


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ARİFE ÜNAL

Danışman: Salih Yalın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmamızın konu başlığı "Gazali'ye Göre Nefs"dir. Bu konuyu çalışmaktaki maksadımız, Gazali felsefesinde önemli bir yeri olan insani nefsi, nefsin güçlerinin sahip olduğu etkileri, nefsin hudus ve kıdemi bakımından mahiyetini tespit etmek suretiyle O'nun nefs tasavvurunu felsefi bir yaklaşımla ortaya koymaktır. Tezimiz, Gazali'nin felsefi içerikli eserlerinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Tezimiz, insanlık tarihi boyunca merak edilen "ben kimim" sorusuna kısmen cevap mahiyetindedir. Çalışmamızda maddeye canlılık veren nefis ve nefsin mahiyeti hususlarından önce nefs kavramının sözlük ve terim anlamları incelenerek, nefsin felsefe ve düşünce tarihindeki tarihsel gelişimi hakkında bilgi verilmiştir. Nefsin bedenle ilişkisi, hudus ve kıdemi bağlamında ruhun bedenden ayrılmasıyla başlayan süreçle ilgili hususlara temas edilmiştir. İnsan nefsinin hayvan ve bitkilerle ortak olan birçok kuvveti bulunmaktadır. İnsanı hayvan ve bitkiden ayıran, şerefli ve üstün konuma yükselmesini sağlayan akıl ise çalışmamızda ayrı bir önem arz etmektedir. Netice itibariyle Gazali, insanı akıl ile başlatır ve onu bir akıl varlığı olarak değerlendirir. Dolayısıyla çalışmamızda, nefsin güçleri ele alınırken, insanı diğer varlıklardan üstün kılan ve insanın en belirgin özelliği olan akla özellikle vurgu yapılmıştır.