Biyolojik işaret gürültülerinin doğrusal olmayan filtrelerle filtrelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Elektrik- Elektronik Mühendisliği, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZİŞAN ÇAĞLIİŞLEK
Danışman: Hasan Zorlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsan beyninde yer alan hastalıkları saptamada ve hastalık seyrinin takip edilmesinde büyük önem arz eden elektroensefalografi (EEG) kayıtlarını zorlaştıran önemli olan faktörlerden biri diğer vücut sinyallerden çok çabuk etkileniyor olmasıdır. EEG sinyalleri periyodik olarak seyretmezler; genlik, faz ve frekansları sürekli değişir. Bu nedenle, anlamlı bir veri elde edebilmek için, ölçümlerin oldukça uzun sürede yapılması gereklidir. Uzun süren ölçümler süresince hastaların fiziksel hareketlerini engellemek adına önlemler alınabilir ancak göz hareketlerini göz açık veya kapalı konumdayken engellemek oldukça zorlayıcıdır. elektrookülografi (EOG) sinyalleri genlik değerleri yaklaşık 50-3500 mikroV, yaklaşık 0-100 Hz frekans bandı aralığında yer almaktadır, yatay ve düşey göz hareketiyle değişmektedir. EEG sinyalleri genlik değerleri tepeden tepeye 1-100 mikroV, frekans bandı ise 0.5-100 Hz aralığındadır. Düşük genlikli ve daha çabuk etkilenebilir sinyaller olan EEG sinyalleri kaydı süresince fp1 sinyaline konum olarak en yakın bölgede bulunması sebebi ile EOG sinyalleri gürültü olarak yansıyabilir ve EEG sinyallerinin bulunması gerekli olan genlik aralıklarından sapmasına sebebiyet verebilir. EOG sinyallerinde yer alan yüksek genlikli göz hareketleri EEG sinyallerine dürtüsel gürültüsü olarak yansımaktadır. Myriad filtrenin dürtüsel gürültülerde başarılı olması sebebiyle EOG sinyallerinin neden olduğu dürtüsel gürültülerin eliminasyonunda oldukça faydalı bir filtredir. EEG kayıtlarını etkileyen, istenmeyen EOG gürültülerinin, ağırlıklandırılmış Myriad filtre kullanılarak azaltması çalışmaları ile farklı bir bakış açısı geliştirilmesi amaçlamıştır. EEG sinyallerinde yer alan EOG' den kaynaklı gürültülerin ağırlıklandırılmış Myriad filtre ile eliminasyonu çalışmaları ile dürtüsel gürültülerde başarılı sonuç elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: EEG, gürültü, doğrusal olmayan filtreleme, Myriad filtre, adaptif filtre