Mehmet Akif Ersoy'un İslamcılıkla İlişkisi (1873-1936)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TEMEL İSLAM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OSMAN CEBECİ
Danışman: Yusuf Benli
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tezimiz " Mehmet Akif Ersoy'un İslamcılıkla İlişkisi" adını taşımaktadır. 20.yy'a girildiğinde Osmanlı Devleti dağılmaya başlamıştır. Bunda Fransız İhtilali'nin sonuçları, Sanayi İnkılâbı ve kapitülasyonlar gibi Osmanlı devletini derinden sarsan nedenler etkili olmuştur. Birbirini takiben gelen bu savaşlarda birçok toprağın kaybedilmesi devleti içten içe zor bir döneme sürüklemiştir. Devleti, bu aşamada içine düştüğü bu zor durumdan kurtarmak için çeşitli çareler aranmaya başlanmıştır. Bunlardan birisi de "İslamcılık" akımı olmuştur. Bu akımı oluşturanlar gayelerini; İslamiyet'i Müslüman ülkelere hâkim kılmak, İslam dünyasını ortak duygular etrafında toplamak ve Müslümanların batıyla rekabet edemeyişine çözüm yolları aramak şeklinde ortaya koymuşlardır. İslamcılık akımında kendisinden söz edilen insanlardan birisi Mehmet Akif'tir. Mehmet Akif'in; İslamcılık akımına ne gibi katkılarının olduğu, tesirleri ve bu akım içerisindeki yeri araştırmamızın başlıca hedefidir. Bu hedef doğrultusunda, Mehmet Akif ile ilgili elde ettiğimiz bulgular onun İslamcılıkla ilgili düşüncelerinin, II. Meşrutiyet dönemi ile başladığını göstermektedir. Mehmet Akif'in bu dönemdeki düşünceleri İslamcılık düşüncesi ile paralellik arz etmektedir. Ancak Balkan Savaşları'nın Osmanlı açısından olumsuz sonuçları ve Müslüman milletlerin Osmanlı'dan ayrılmaları Birinci Dünya Savaşı ile had safhaya ulaşmış, bunun neticesinde Mehmet Akif'in bu dönemdeki düşüncelerinin İslamcılık açısından farklılaştığını görüyoruz. Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşından yenik çıkmasıyla beraber ülkenin her bir taraftan işgal edilmesi ve devletin bağımsızlığının tehlikeye düşmesi onu, öncelikli amaç olarak vatanın kurtarılmasını ve bu amaç doğrultusunda kalan yerlerdeki halkı din bağı altında birleştirmeye sevk etmiştir. Kendisi de aktif olarak bu mücadeleye katılmıştır. Millî Mücadelenin kazanılmasından sonra ise gelişen olaylar ve oluşan şartlar neticesinde onu İslamcı olarak niteleyebilecek fikirlere rastlayamamaktayız. Anahtar Kelimeler: İslamcılık, Mehmet Akif