Ahmet Hamdi Tanpınar’ın Hikâyelerine Yapısalcı Bir Yaklaşım


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2005

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Tanzer Afat

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hülya ARGUNŞAH

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Edebiyat ara t rmalar n n ve edebiyat ara t rmac lar n n amac edebi eserianlamakt r. Bu amac n gerçekle ebilmesi için pek çok teori ve yöntem ortayaç kar lm t r. Bütün teoriler edebi esere de.i ik bir aç dan bak p ilk bak ta farkedilmeyen unsurlar ve ba. nt lar göstererek eseri daha iyi anlamaya yard mcolmaktad r.Yap salc l k da eseri anlamaya çal an yakla m yollar ndan biridir. Yap salcyakla m, eseri kendi içinde bir bütün kabul eder ve eserle ili kisinin saptanmas kesinolarak mümkün olmayan d kaynakl unsurlar n eserin aç klanmas nda kullan lmas nakar ç kar. Bu yakla m metodu, bilimsel ara t rman n gerektirdi.i ilkelere(kan tlanabilirlik, objektiflik vs.) uygun bir biçimde edebi eseri incelemeye imkân verir.Bu tezde teori olarak yap salc yakla m n seçilmesinin sebebi, Tanp nar' nhikâyelerinin dil dünyas ndan çok, kurgu dünyas na yönelik bir çal man n, bu konudayap lm di.er çal malardan hem farkl hem de daha aç klay c olaca. dü üncesidir.Hikâyeler anlat c , ki iler, mekân ve zaman ba l klar alt nda incelenmi tir. Bütünhikâyeler, ayn ba l klar alt nda ve yap salc yakla mla, ancak her hikâyenin kendineözgü ba. nt lar n n oldu.u göz ard edilmeden incelenmi tir. Bu noktada yap lmayaçal lan en önemli tespit, hikâyenin d yap s (görünen, cümlelerle ifade edilen) ileiçyap s (anlam yönü, ana fikri vs.) aras ndaki ili kilerin ortaya konmas d r. Buradaönemli olan Tanp nar' n hikâyelerinde hangi unsurlar , kaç defa, nerede kulland . gibisorulara yan t vermekten ziyade hikâyelerinde kulland . unsurlar , hikâyelerinin anafikriyle nas l ili kilendirdi.idir. ç ve d yap aras ndaki ili kiyi nas l kurdu.unuanlamak onun hikâyelerini anlamak için oldukça gereklidir. Sonuçta yazar n hikâyelerinyap salc bir yakla mla okumak bu eserlerin zenginli.ini ve sa.lam yap s n daha aç kve anla l r bir ekilde ortaya koymuştur.