Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BESLENME VE DİYETETİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜRMET KÜÇÜKKATIRCI
Danışman: Neslihan Öner
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma, üniversite öğrencilerinde diyet inflamatuvar indeksi (Dİİ), sağlıklı yeme indeksi-2015 (SYİ-2015), glisemik indeks (Gİ) ve glisemik yük (GY) ile uyku kalitesi ve antropometrik ölçümler arasındaki ilişkiyi saptamak amacıyla planlanmıştır. Araştırma, 2019 yılının Şubat ile Haziran ayları arasında Kapadokya Üniversitesi'nde öğrenim gören 18-25 yaş aralığındaki 124 erkek ve 376 kız olmak üzere toplam 500 öğrenci ile yürütülmüştür. Araştırmada öğrencilerin sosyodemografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, uyku kaliteleri ve üç günlük besin tüketim kayıtları incelenmiştir. Üç günlük besin tüketim kayıtlarından Dİİ, SYİ-2015, Gİ ve GY değerleri hesaplanmıştır. Uyku kalitesi "Pittsburgh Uyku Kalitesi (PUKİ)" indeksi ile değerlendirilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin yaş ortalaması 20.73 ± 1.43 yıldır. Beden kütle indeksi (BKİ) sınıflamasına göre öğrencilerin %68.8'i normal ağırlıkta (18.5-24.9 kg/m2), %16.8'i hafif şişman (25.0-29.9 kg/m2) ve %6.4'ü şişman (≥30.0 kg/m2) olarak değerlendirilmiştir. Öğrencilerin Dİİ puanı çeyrekliklere bölünerek incelenmiştir. Diyet inflamatuvar indeksi puanı en az "-9.67", en çok "+10.41" olarak hesaplanmıştır. Diyet inflamatuvar indeksi puanının ortalaması 2.51 ± 3.26'dır. Enerjinin karbonhidrat, doymuş ve çoklu doymamış yağ asitlerinden sağlanan yüzdesi, kolesterol ve posa alımı ile vitaminlerden; A, C, E, D, tiamin, riboflavin, niasin, B6 ve folik asit, minerallerden; demir (Fe), magnezyum (Mg) ve çinko (Zn) alımının çeyreklikler arasında anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p 0.05). Diyet inflamatuvar indeksi çeyrekliklerine göre bel çevresi, bel/kalça oranı ve bel/boy oranının anlamlı olarak değiştiği saptanmıştır (p 0.05). Sonuç olarak; üniversite öğrencileri arasında proinflamatuvar tipte beslenmenin yaygın olduğu, Dİİ ile SYİ-2015 ve GY arasında anlamlı ilişki olduğu belirlenmiştir. Üniversite öğrencilerinin makro ve mikro besin öğesi gereksinimlerini yeterli düzeyde karşılamalarının ve antiinflamatuvar tipte beslenmelerinin diyetin inflamatuvar yükünün azaltılmasına katkıda bulunarak, öğrencilerin inflamasyon ve inflamasyon ile ilişkili hastalıklardan korunmasına destek sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Diyet inflamatuvar indeksi (Dİİ), glisemik indeks-yük ((Gİ)-(GY)), sağlıklı yeme indeksi (SYİ), uyku kalitesi, üniversite öğrencileri.