Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Gevher Nesibe Genom ve Kök Hücre Enstitüsü, MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELİKE ŞAHİN
Danışman: Kahraman Gürcan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada, patlıcan bitkisinde kuraklık stresine maruz bırakılmış 9 adet tolerant, 5 adet hassas genotipe ait DNA örnekleri, IRAP (WLTR 2105; Sukkula, Stowaway, Nikita 57; LTR 6149, LTR 6150, Nikita E 2647; Bare 1) ve REMAP (Nikita 2647 + UBC900; Sukkula + UBC900; Stowaway + UBC 900; Stowaway + UBC 842; Stowaway + UBC 811; Sukkula + UBC811; Nikita 2647 + UBC842) markörleri ile stres öncesi ve stres sonrası karşılaştırılarak hareketli genetik elementler araştırılmıştır. Araştırma sonucunda genel olarak IRAP markörleriyle elde edilen toplam allel sayısının tolerant ve hassas genotiplerde stres sonrası artış gösterdiği belirlenmiştir. Her bir markör için ayrı ayrı incelendiğinde ise kuraklığa tolerant bitkilerde, stres sonrası allel sayısı değişim yüzdesinde herhangi bir homojen tepki gözlenmemiştir. Oysa hassas genotiplerde Sukkula dışındaki tüm markörlerde allel sayıları artmıştır. Kuraklığa tolerant grupta, allel ortalaması stres öncesi 6,46 allel/genotip iken, stres sonrası 6,60 allel/genotip (%2,29 artış) olarak tespit edilmiştir. Hassas grupta ise, allel ortalaması stres öncesi 9,00 allel/genotip iken, stres sonrası 11,48 allel/genotip (%27,56 artış) olarak tespit edilmiştir. REMAP markörlerinde ise genel olarak allel sayıları değişimi bakımından daha stabil bir durum ortaya çıkmıştır. Stowaway + UBC842, Stowaway + UBC 811, ve Sukkula + UBC811 kombinasyonlarında en yüksek stabilite tespit edilirken, diğer kombinasyonlarda hassas ve tolerant bireylerin artış/azalış eğilimleri birbirileri ile aynı yönde olmuştur. Sukkula + UBC 900 kombinasyonunda ortaya çıkan yaklaşık 450 bç ve yaklaşık 2700 bç büyüklüğündeki alleller, Sukkula + UBC 811 kombinasyonunda elde edilen yaklaşık 750 bç ve Stowaway + UBC 900 kombinasyonunda elde edilen yaklaşık 1300 bç büyüklüğündeki alleller, kuraklığa hassas ve tolerant genotipler arasında, frekans değerleri göz önünde tutulduğunda anlamlı tepkiler vermiştir. Bu sonuçların, patlıcan bitkisinde kuraklıkla ilgili yapılacak genetik tabanlı çalışmalarda yol gösterici olabileceği düşünülmektedir.