Yüksek Yoğunluklu Aralıklı Antrenmanın Erkek Sporcularda Büyüme Hormonu Leptin ve Kortizol Düzeylerine Etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Spor Bilimleri Fakültesi, Antrenörlük Eğitimi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Muhammed Öniz
Danışman: Nazmi Sarıtaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hormon parametrelerinde antrenmanın etkili olduğu bilinmesine rağmen, günümüzde yaygınlık kazanan yüksek yoğunluklu aralıklı antrenmana (YYAA) organizmanın cevabı net değildir. Bu bağlamda bu çalışmanın amacı, YYAA'nın büyüme hormonu (BH), kortizol, leptin, anaerobik kapasite (AK), yorgunluk indeksi (Yİ), WAnT güç değerleri (zirve güç (ZG), ortalama güç (OG), 0-5/10-15/25-30 saniye periyotlarında güç) üzerindeki etkisini inceleyerek, sporcuların antrenman programlarına daha iyi uyarlanmış ve hormon düzenlemeleri açısından optimize edilmiş egzersiz protokollerinin geliştirilmesine katkı sağlamaktır. Çalışmada iki haftalık YYAA uygulanmıştır. Katılımcılar çift kör şekilde rastgele iki gruba (n=10 deney, n=10 kontrol) ayrılmıştır. Çalışmada fiziksel olarak aktif 18-30 yaş arasındaki 20 sağlıklı erkek sporcuya bisiklet ergometresinde YYAA protokolü uygulanmıştır. Protokolün ilk ve son seanslarında toplanan kanlar ve wingate verileri analiz edilerek katılımcıların BH, kortizol, leptin, AK, Yİ ve WAnT güç değerlerine bakıldı. Elde edilen bulgular karışık model tekrarlayan ölçümlerde varyans analizi ile analiz edildi. Grup içi ön test ve son test verilerinin analiz sonuçlarına göre katılımcıların ön test ve son testleri arasında BH (p 0.05). Bulgular, YYAA'nın grup içi değerlerde zaman ana etkisine bağlı olarak BH ve kortizol değerlerini artırdığını ve leptin, AK, ZG ve OG düzeylerini ise azalttığını göstermektedir ama gruplar arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Yİ ve WAnT güç değerlerinde ise hem grup içi hem de gruplar arası değerlerde istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmamıştır. Bu bulgular, YYAA'nın biyokimyasal değişimler üzerinde etkili olabileceğini, ancak gruplar arası farklılık olmadığından performansa etkisinin net olmadığını göstermektedir. YYAA'nın performans üzerindeki etkisini daha net olarak belirlemek için daha büyük sayıda örneklem kullanılması ve YYAA'nın daha uzun süreli uygulanması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Anaerobik Kapasite; Egzersiz; Hııt; Hormon; Wingate Test