İyonik jelleşme tekniği kullanılarak çekirdek-kabuk yapılı likopen kapsüllerinin hazırlanması ve karakterizasyonu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, GIDA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA ZENNECİOĞLU
Danışman: Kemal Sarıoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmada salçadan ekstrakte edilen likopen kullanılarak iyonik jelasyon metoduyla çekir-dek kabuk yapılı kapsüllerin üretilmesi ve karakterizasyonu amaçlanmıştır. Kapsül üreti-minde kaplama metaryali olarak sodyum aljinat kullanılmıştır. Likopenin aljinat ile kapla-nıp enkapsüle edildiği çalışmada optimum koşulların belirlenmesi amacıyla Design Expert programı ile Tepki Yüzey Metodu (RSM) kullanılmıştır. Yapılan ön değerlendirmeler so-nucunda enkapsülasyon işlemine etki eden bağımsız değişkenler sodyum aljinat konsant-rasyonu (%0,5, %0,75, %1), damlama iğne çapları (0,41, 0,51, 0,61 mm) ve kabuklama süresi (20, 50, 80 dk) olarak belirlenmiştir. Belirlenen faktörlerin enkapsülasyon verimi (%), çekirdek sızıntısı (%), invitro salım testi (%transmitans), kapsül sertliği, partikül çapı (mm) değerleri üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla RSM ye bağlı olarak Box-Behnken tepki yüzey deneme deseni kullanılmıştır. Sonuç olarak sodyum aljinat oranındaki değişimin enkapsülasyon etkinliği, kapsül sertliği, çekirdek sızıntısı ve salımı, ortalama partikül çapı üzerine önemli olduğu belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda bağımsız değişkenler arasında en etkili para-metre sodyum aljinat konsantrasyonu olduğu tespit edilmiştir. Sodyum aljinat konsantras-yonu çekirdek sızıntısı, enkapsülasyon verimi, %T değeri, sertlik, partikül çapı üzerinde etkilidir. Diğer bağımsız değişken olan bekleme süresi, kapsüllerde çekirdek madde salımı ve sertlik üzerinde etkili olduğu gözlemlenmiştir. Bağımsız değişkenlerden iğne çapındaki farklılığın kapsüllerde salım ve ortalama partikül çapı değerleri üzerinde etkili olduğu gö-rülmüştür. Üretilen kapsüllerde enkapsülasyon etkinliği değerleri %84,29-97,46 aralığın-dadır. Çekirdek sızıntısı incelendiğinde ortalama %5,6 sızıntı tespit edilmiştir. Kapsüllerin ortalama partikül çapı 5,43 mm değerindedir. Kapsüllerin mide (pH 2,3) ve bağırsak (pH 7,1) ortamında kontrollü salımı incelendiğinde mide ortamında, 60 dk'da kapsüller stabili-tesini korurken, bağırsak ortamında kapsüllerin 15 dk'dan sonra açılmaya ve dağılmaya başladığı gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Kapsülleme, Çekirdek-Kabuk modeli, Likopen, İyonik Jelizasyon Tekniği