Diz osteoartriti tedavisinde intraartiküler hyalüronik asit veya n-asetilsistein enjeksiyonu uygulamalarının sonuçları


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilim, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mustafa Özçamdallı

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ibrahim Halil KAFADAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada; güçlü bir antioksidan olan N-asetilsistein (NAC)'in diz osteoartrit (OA) tedavisinde intraartiküler uygulanışının sonuçları; hastaların sinovyal sıvı biyomarkır değişimleri ve klinik sonuçlarıyla beraber, intraartiküler hyalüronik asit (HA) uygulamasıyla karşılaştırıldı. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya kliniğimize diz ağrısı ile başvuran, primer diz OA tanısı almış, Kellgren-Lawrence (K/L) radyolojik evrelendirmesine göre evre 2 ve evre 3 olan 20 hasta dahil edildi. Hastalar 10'ar kişilik iki grupta (HA grubu ve NAC grubu) toplandı. HA grubundaki hastalara haftada bir kez olmak üzere 3 kez 2 ml intraartiküler HA (Hylan G-F 20) yapıldı. NAC grubundaki hastalara da yine haftada bir kez olmak üzere 3 kez 3 ml (300 mg) NAC (AsistR ampul) intraartiküler uygulandı. Hastaların tedavi öncesi ve sonrası ağrı ve fonksiyon değerlendirmesi, Vizüel Analog Skala (VAS) ve Western Ontario and Mcmaster Universities (WOMAC) OA indeksi ile yapıldı. Hastaların enjeksiyon öncesi ve üçüncü enjeksiyondan bir hafta sonra serumda C-reaktif protein (CRP), sinovyal sıvıda ise kondroitin-6 sülfat (C-6S), matriks metalloproteinaz-3 (MMP-3), tip II kollajenin çapraz bağlı C-terminal telopeptidi (CTX-II), total oksidan status (TOS) ve total antioksidan kapasite (TAK) konsantrasyonları ölçüldü. Bulgular: Grupların demografik özellikleri incelendiğinde; yaş, cinsiyet, ağırlık, vücut kitle indeksi (VKİ) ve radyolojik evre açısından iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktu (p>0.05). Uygulanan tedavi metodunun VAS ve WOMAC OA indeksi üzerine etkisinde iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamadı (p>0.05). Her iki grupta tedavi öncesi serum CRP düzeylerinde hafif bir yükseklik vardı ve tedavi sonrasında hafif bir azalma gözlendi. Her iki grupta sinovyal sıvı TOS ve MMP-3 konsantrasyonları enjeksiyonlardan sonra istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde azalmakla beraber, NAC grubunda TOS düzeylerinin daha fazla azaldığı tespit edildi (p 0.05). Sonuç: Diz OA tedavisinde intraartiküler NAC uygulaması HA ile karşılaştırıldığında; serbest oksijen radikalleri (SOR) oluşumunu, matriks yıkımında rol oynayan MMP-3'ün ve matriks yıkımı sonrası açığa çıkan C-6S ve CTX-II'nin sinovyal sıvı konsantrasyonlarını azalttığı gözlendi. Ayrıca hastaların klinik olarak ağrı ve fonksiyonel durumunda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde iyileşmeler meydana getirdi. Dolayısıyla diz OA tedavisinde HA'ya alternatif bir tedavi seçeneği olarak intraartiküler NAC kullanılabilir. Ancak bunun için plasebo kontrollü daha fazla sayıda çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Biyomarkır, Hyalüronik asit, N-asetilsistein, Oksidan status, Osteoartrit