Durağan dalgacık dönüşümü ile EKG işaretinde gürültü giderimi ve QRS kompleksinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURAY MISIRLI

Danışman: NURHAN KARABOĞA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Teknoloji, çağımızdaki bütün bilim ve uygulama alanlarını etkilediği gibi tıp biliminin de her geçen gün gelişimine katkı sağlamaktadır. Bu nedenle de hastalığın doğru teşhisi ve tedavisinde elektronik cihazların kullanımı artmıştır. Biyoelektriksel işaretlerin insan vücudundan alınıp cihazda görüntülenmesine kadar geçen ölçüm zinciri; ölçüm nesnesi insan, bedende oluşan işaretlerin iletilmesi için kullanılan elektrotlar, düşük genlikli işaretin görüntülemesini kolaylaştıran kuvvetlendirici, ölçüm esnasındaki çeşitli gürültülerin bastırılması için süzgeç ve görüntü aygıtı şeklindedir. Elektrokardiyogram (EKG, Electrocardiogram), kalpteki ritim bozukluğunu teşhis etmede kullanılan ve kalbin fizyolojik yapısı hakkında bilgi veren dalga formudur. Kalpte meydana gelen kalp kusurları, kalp kapakçık rahatsızlıkları, koroner rahatsızlığı, kalp krizleri ve aritmi bozuklukları EKG'nin dalga formuna ve tepelerinin genlik ve sürelerine bakılarak tespit edilir. Fakat EKG doğası gereği sürekli bir işaret değildir ve gün içerisinde farklı zaman aralıklarında rastgele yükselebilir. Buna ek olarak gürültü gibi dış etkenlerden dolayı işaret bozulabilir. Bu bozucu girişimler genellikle kas gürültüsü, cihazdan kaynaklanan gürültü, şebeke gürültüsü gibi değişik tiplerde gürültüler olabilir. Kardiyologlar açısından hastalık tespitinde önemli rol oynayan bu işaretin verimli şekilde gürültüden arındırılması ve kritik öneme sahip QRS kompleksinin tespit edilmesi gerekmektedir. Literatürde, işarete etki eden bu gürültülerin eliminasyonu ve tepelerin tespiti için dalgacık dönüşümü önerilmiştir. Dalgacık dönüşümü ile işaret ayrıştırılarak gürültüler elimine edilir ve aynı zamanda en baskın detay bileşeninde QRS tespit edilir. Bu tez çalışması kapsamında, EKG işaretine etki eden gürültülerin dalgacık dönüşümü yardımıyla eliminasyonu ve aynı zamanda işaretde en baskın bileşik olan QRS kompleksinin tespit edilmesi hedeflenmiştir. Farklı seviye ve farklı süzgeçlerle ön işleme yapılan işarete gürültü eklenmiştir ve bu gürültünün eliminasyonu gerçekleştirilmiştir. Gürültü eliminasyonu sonrasında QRS bileşiği tespit edilmiş ve R tepelerinin gerçek veriler ile karşılaştırılması yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: EKG, gürültü eliminasyonu, dalgacık dönüşümü, QRS