“Tornalama Şartlarını Simüle Eden Yeni Bir Pim-Ring Kayma Sistemi Kullanarak T15 Yüksek Hız Takım Çeliğinin Aşınma Ve Sürtünme Davranışının Deneysel Araştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1996

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EYÜP SABRİ TOPAL

Danışman: Durmuş Odabaş

Özet:

ÖZET Kesici takımların aşınma davranışları klasik aşınma testleriyle sağlıklı olarak etüd edilememektedir. Bu çalışmada, yüksek hız çeliklerinin aşınma davranışını araştırmak üzere yeni bir pim-ring test düzeneği geliştirilmiştir. Düzeneğin temel prensibi, test edilecek takım çeliğinden imal edilen pim numunenin temas yüzeyinin, yüzeyinden talaş kaldırılmakta olan bir iş parçası üzerinde yeni teşekkül etmiş ve oksitlenmemiş bir yüzeye sürtünmesi esasına dayanmaktadır. Aşınma deneylerinde kayma hızı (minimum 42 m/dak - maksimum 167 m/dak ) ve normal yükteki (minimum 50 N - maksimum 250 N) değişimin aşınma davranışına olan etkileri kuru ve bor yağlı sürtünme şartlarında araştırılmıştır. Deneylerden sonra aşınma miktarı olarak pimlerin aşınma kayıpları ölçülmüş, sonuçların irdelenmesine yardımcı olması açısından pim iş parçası arasındaki sürtünme katsayıları ve iş parçasının yüzey pürüzlülük değerleri de not edilmiştir. Ayrıca aşınma yüzeyleri mikroskobik muayeneye tabi tutulmuştur. Elde edilen deneysel sonuçların değerlendirilmesi sonucu kayma hızındaki ve normal kuvvetteki artışın genel anlamda aşınmayı arttırdığı ancak aşınmadaki artışın kayma hızı ve normal kuvvetteki artışa göre çok daha hızlı olduğu görülmüştür. Kayma hızının aşınmaya etkisi normal kuvvete göre daha yüksektir. Düşük kayma hızı ve normal kuvvetlerde bor yağlı aşınma değerleri kuru şartlara göre daha yüksektir. Kuru sürtünme şartlarında yüksek sıcaklık plastik deformasyonu, bor yağlı şartlarda ise adhesiv aşınma mekanizması etkili olmuştur.