MAS (moleküler markör yardımıyla seleksiyon) ve anter kültürü kullanılarak cırgalan biberine Phytophthora capsici dayanımının aktarılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BAHÇE BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NUR SELİN ÇABUK
Danışman: Hasan Pınar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Türkiye, üretim alanı ve kaliteli biber üretimi açısından büyük bir potansiyele sahip olmasına rağmen, bitki hastalıkları nedeniyle biberde verim düşüktür. Biberde Phytophthora capsici'ye karşı direnç, major ve minor QTL tarafından kontrol edilir. Bu çalışmada özellikle Kayseri bölgesine adapte olmuş Cırgalan biberine Phytophthora capsici Leon. dayanımın aktarılması amaçlanmıştır. Çalışmada ana ebeveyn olarak Cırgalan biber genotipi kullanılmıştır. Baba ebeveyn olarak ise fitoftoraya dayanıklı olan P1 genotipi kullanılmıştır. Öncelikle Cırgalan biberi ve P1 genotipi melezlenerek heterozigot F1 bireyler elde eldilmiştir. Ardından Cırgalan biberi x F1 melezlemesi yapılarak GM1F1 bireyleri elde edilmiştir. Fitoftoraya dayanım bakımından majör QTL için moleküler markör ile testleme yapılmış ve dayanıklı olarak belirlenenler seraya aktarılıp tekrar Cırgalan biberine geri melezleme yapılmıştır ve GM2F1 bitkileri elde edilmiştir. GM2F1 bitkilerinden dayanıklı olarak belirilenen bitkiler kendilenerek GM2F2 elde edilmiştir. Elde edilen bitkilerde tekrar fitoftoraya dayanıklılık analizi yapılıp dayanıklı olarak belirlenenler seraya aktarılmıştır ve anter kültürü tekniği kullanılarak saf biber hatları elde edilmiştir. Ardından elde edilen saf biber hatlarında verimlilik, toz biber sanayisi açısından önemli meyve özellikleri incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre fitoftoraya dayanımı moleküler markörlerle belirlenen 25 adet Cırgalan saf biber hattı elde edilmiştir. Söz konusu biber hatları standart tohumla Cırgalan biberi üretiminde ve hibrit çeşit ıslahında kullanılabilecek niteliktedir. Anahtar Kelimeler: Biber, Fitoftora, Islah