24 numaralı Mühimme Defteri'nin (H. 981-982/M. 1573-1574 1-80 s.) transkripsiyonu ve değerlendirmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HATİCE ÇAĞLIKEÇECİGİL

Danışman: Mehmet İnbaşı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Osmanlı merkezî teşkilatının en önemli kurumu olan Divân-ı Hümâyun'da alınan kararların tutulduğu Mühimme Defterleri, fermân ve nâmelerin kaydedilmeleriyle ortaya çıkmıştır. Divânda alınan her karar bu defterlere kaydolunduğundan içerik yönünden hayli zengin olup, araştırmacılara geniş bir araştırma sahası sağlamaktadır. Araştırmak istenen dönemle ilgili; devlet teşkilat yapısı, dış ülkelerle ilişkiler, döneme ait devlet adamları ve görevleri gibi konularda başvurulacak öncelikli kaynaklardır. Özellikle XV-XVII. Yüzyıllara ait çalışmaların ana kaynağıdır. Bu tez; Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nde bulunan, A. DVN. MHM. d 024 Şeklinde tasniflendirilmiş 24 Numaralı Mühimme Defteri'nin 1-80 sayfaları arasındaki, II. Selim Dönemi, Sokollu Mehmed Paşa Sadrazamlığı, H. 981 / M. 1573-1574 yıllarında Divân'da tutulan 217 hükmü ve bunların dönem olayları çerçevesinde değerlendirilmesini ihtiva etmektedir. Bu çalışmada, defterin transkripsiyonu ve hükümlerin özetleri yapılarak defterdeki olaylar değerlendirilip, dönem hakkında bilgi verilmeye çalışıldı. Anahtar kelimeler: Mühimme Defteri, Divân-ı Hümâyun, II. Selim, Donanma-yı Hümâyun.