N-arilpirrol-2,3-dion türevlerinin sentezi, termolizi, hidrzin hidrat ve o-difenilendiaminle reaksiyonları deneysel veriler ve semiempirik hesaplamalar


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1997

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SÜLEYMAN KARATAŞ

Danışman: Emin Sarıpınar

Özet:

ÖZET p-p /Dimetoksidibenzoilmetan ile Okzalil klorür'ün reaksiyonundan yeni 4-p-Metoksibenzoü- 5-p-metoksifenil-furan-2,3-dion 3 elde edildiştir. 3 ün okso-l,3-dien kısmı schiff bazları ile 65- 70°C de [4+2] hetero-sikloadisyon reaksiyonu ile elde edilen ilk katılma ürünü kararsız olup, furandion çevrilmeleri ile yeni pirrol-2,3-dion türevlerine 9a-f dönüşmüştür. Pirrol-2,3-dion bileşikleri 240-250°C de termoliz edildiğinde yeni kinolinon türevleri 14a-d elde edildi. Pirroî- 2,3-dion sistemleri o-Fcnilendianıin ile reaksiyon şartlarına bağlı olarak kinoksalin 22a-d ve pirrolen yarı aminal türü bileşikler 19a-d sentez edildi, kinoksalin 22a-d bileşiklerin hidrolizinde aynı bileşik olan furo [2,3-b] kinoksalin türevi sentez edilmiştir. Pirrol-2,3-dion bileşiklerinin, hidrazinhidrat ile reaksiyonunda ise l-//-pirazol-3-karboksilikasidamidi türevlerine 18a-d ulaşıldı. Sentezlencn bütün bu bileşiklerin yapısı İR, *H NMR,,3C NMR spektramları ve elementel analiz cihazının yardımıyla aydınlatılmıştır. Sentezlenen bütün bileşiklerin, teorik hesaplamaları MOPAC 7 paket programını içine alan Semiempirik Kuantum Kimyasal metotlarından olan AMI yöntemiyle yapılmıştır. Furan-2,3- dion 3 bileşiğinin, schiiT bazlarıyla ve Pirrol-2,3-dion türevlerinin hidrazinhidrat, o- Fcnilondianün ve termoliz reaksiyonlarının mekanizmaları incelenerek başlangıç maddelerinin, ara ürünlerin ve ürünlerin oluşum enerjileri, dipol momentleri, elektron yük dağılımı, bağ uzunluğu, bağ açılan ve torsiyon açılan gibi elektronik özellikleri AMI metoduyla hesaplanmıştır. Pirrollcrin ve kinolinon türevlerin oluşumu ekzotermik reaksiyon, Micheael katılması ise endotermik reaksiyonlar olduğu Semiempirik hesaplamalardan anlaşılmıştır.