Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, VETERİNERLİK İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET ULUSAN
Danışman: Vehbi Güneş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında antiviral, antioksidatif, anti-antikanserojenik, antibakteriyel, antihelmintik, antifungal ve immün sistem üzerine etkileri bulunan timokinon'un (TQ) immün uyaran ile birlikte kullanıldığında farelerde humoral ve sellüler immun sistemde rol alan sitokin ve gen ekspresyonları düzeyindeki etkileri araştırıldı. Primer uyaran olarak inaktif Bovine Viral Diyare (BVD) virus aşısı (BOVILIS ™ BVD MSD Hayvan Sağlığı), kullanıldı. Böylece aşı birlikte iki farklı dozda (0,5 ve 1 mg/kg) TQ kullanıldığında adaptif bağışıklık üzerinde olası etkileri ortaya konuldu. Ayrıca TQ'nun Veteriner sahada kullanılan ticari bir immünmodülatör olan İnaktif Parapoxvirus ovis D1701- Zylexis (Z, Zoetis) ile etkinliği de karşılaştırıldı. Bu amaçla BALB-c fareler 7 farklı gruba ayrıldı. Her grup deney sonuna kadar uygun sıcaklık ve nemde ayrı kafeslerde tutuldu. Tez çalışmasında Grup 1'de 7 adet fare yer aldı; bu farelere 0, 14, 35 ve 65. gün (doz üretici firma tavsiyesi doğrultusunda ayarlandı) 0,1 ml BVD aşısı (Bovilis BVD) intraperitoneal (ip) ve 0,5 mg/kg dozda 60 gün süreyle TQ ip olarak uygulandı. Grup 2'de 7 adet fare yer aldı; bu farelere 0, 14, 35. ve 65. günlerde BVD aşısı 0,1 ml ip olarak ve 1 mg/kg dozda 60 gün süreyle ip olarak TQ uygulandı. Grup 3'te 6 adet fare yer aldı ve 0, 14, 35. ve 65. gün BVD aşısı 0,1 ml ip uygulandı. Grup 4'te 7 adet fare yer aldı 0, 14, 35. ve 65. gün BVD aşısı 0,1 ml ip; 0. Gün, 14. Gün ve 35. gün Z 0,1 ml ip yolla uygulandı. Grup 5'te 8 adet fare yer aldı; 0, 14, 35 ve 65. günlerde BVD aşısı 0,1 ml ip; 0,5 mg/kg dozda TQ 60 gün süreyle ip; 0, 14. ve 35. gün Z 0,1 ml ip yolla uygulandı. Grup 6'da 8 adet fare yer aldı; 0, 14, 35 ve 65. gün BVD aşısı 0,1 ml ip; 1 mg/kg dozda TQ 60 gün ip; 0, 14. ve 35. gün Z 0,1 ml ip yolla uygulandı. Grup 7 de 5 adet fare yer aldı ve herhangi bir uygulama yapılmadı. 70. günde fareler ötenazi edildi. Ötenazi sonrası farelerin kalplerinden kan örnekleri alındı. Alınan kan örnekleri den kan serumları izole edildi. Bu örneklerden spesifik BVD antikor, IL-2, IL-4, IL-5 analizleri yapıldı. Dalak örneklerinden 4 gruptan (Grup 2-, Grup3, Grup 4, Grup 6) 3'er adet rastgele seçilerek RT² profil oluşturucu PCR dizisi fare doğal ve adaptif immmün yanıt panellerinde analiz edildi. Sonuçta Grup 6'nın en başarılı humoral immün aktiviteye sahip olduğu görüldü. TQ uygulaması CCL12 (2,56 kat), CD14 (2,73 kat), FaSL (3,84 kat), H2-Q10 (3,04) kat, IFN-γ (3,43 kat), IL-1R1 (2,27 kat), NOD2 (3,43 kat) ve TBX21 (4,08 kat) genlerinin ekspresyon düzeylerini arttırdı. CCR8 (2,38 kat), CRP (2,81 kat), IFN-α2 (2,47 kat), IL-10 (2,16 kat), IL-13 (5,45 kat), IL-2 (6,39 kat), IL-6 (3,46 kat), RORC (3,32 kat) ekspresyon düzeyleri ise azaldı. Z uygulması ise CCR4 (5,51 kat), CD4 (2,02 kat), FASL (2,51) kat, H2-Q10 (2,19 kat), Ifnar1 (2,22 kat), IFN-γ (2,07 kat), IL-1R1 (2,95 kat), NLRP3 (2,68 kat), NOD2 (5,82), STAT6 (3,11 kat), TBX21 (3,66 kat), TİCAM1 (4,20 kat) gen ekspreyon düzeylerini arttırdı. CCL12 (2,32 kat), CCR8 (2,72 kat), CD40L-Cd154 (2,46 kat), CD80 (2,09 kat), CRP (5,04 kat), CSF2 (2,91 kat), IFN-α2 (3,49 kat), IL-10 (3,37 kat), IL-13 (10,08 kat), IL-2 (2,66 kat), LY96 (2,34 kat), MX1 (2,82 kat), TLR-1 (2,38 kat) gen ekspresyon düzeylerini ise azalttı. Grup 6 da aşı+Z+TQ 1mg/kg kombinasyonu ise APCs (4,71 kat), IFN-γ (2,04 kat), IL-1R1 (2,36 kat), Nod2 (2,44 kat), STAT 6 (2,75 kat), TBX21 (2,12 kat), TİCAM1 (3,50 kat) ekspresyon düzeylerini arttırdı. CASP-1 (2,90 kat), CCR5 (2,10 kat), CCR6 (3,70 kat), CCR8 (5,97 kat), CD40L (3,48 kat), CSF-2 (2,69 kat), CXCL10 (2,71 kat), DDX58 (2,19 kat), IFN-α2 (8,66 kat), IL-10 (4,01 kat), IL-13 (27,10 kat), IL-2 (4,64 kat), IL-6 (2,25 kat), IRF3 (2,34 kat), IRF7 (3,02 kat), TLR-1 (2,20 kat) ekspresyonlarını ise azalttı. Sonuç olarak TQ'nun humoral immüniteyi arttırdığı, humoral ve hücresel immünitede rol oynayan gen ekspresyonlarına etkileri dikkate alındığında antiviral, antikanser etkilerinin olduğu ve otoimmün reaksiyonları baskılayıcı etkisinin olabileceği görüldü. Z'nin daha önce bildirilen etkileri ile uyumlu veriler elde edildi. Humoral ve hücresel immüniteye pozitif etkileri görüldü. Aşılar ile birlikte TQ ve Z uygulamalarının faydalı olabileceği kanısına varıldı.