Zeolit ve Talaşın Atık Sulardan Azot ve Fosfor Giderim Performansının Belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Biyosistem Mühendisliği, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Genar ATICI
Danışman: Hasan Ali İrik
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hızla artan nüfusa karşılık kişi başına düşen yıllık kullanılabilir su miktarı hızla azalmaktadır. Suların kirlenmesinde etkili olan elementler arasında fosfor ve azot yer almaktadır. Bu çalışma zeolit ve talaş materyalleri kullanılarak sularda kirliliğe neden olan fosfor ve azot elementlerini atık sulardan gidermek amacıyla laboratuvar koşullarında kolon denemeleri şeklinde yürütülmüştür. Denemede zeolit ve talaş materyalleri hem yalın hem de farklı oranlarda karıştırılarak kullanılmıştır (%100 zeolit, %100 talaş, %75 zeolit-%25 talaş, %50 zeolit-%50 talaş ve %25 zeolit-%75 talaş). Denemede 100 cm3 filtre malzemesine laboratuvar koşullarında hazırlanan sentetik atık sular (10, 25 ve 50 ppm) 5 ml/dk akış hızında uygulanmıştır. Çalışma süresince kolonların çıkış kısımlarından farklı zamanlarda (3., 6., 12., 24. ve 48. saat) ve 3 tekerrürlü olacak şekilde örnekler alınmıştır. Alınan örnekler pH, elektriksel iletkenlik (EC), toplam azot (TN) ve toplam fosfor (TP) analizlerine tabi tutulmuşlardır. Elde edilen bulgulara göre en fazla fosfor giderimi 25 ppm derişime sahip çözeltinin uygulandığı %75 talaş-%25 zeolit karışımından oluşan filtre malzemesinde %25.29 olarak elde edilirken, en az fosfor giderimine ise 25 ppm derişime sahip çözeltinin uygulandığı %100 zeolit materyalinde %6.05 olarak elde edilmiştir. En fazla azot giderimine 10 ppm derişime sahip çözeltinin uygulandığı %75 talaş-%25 zeolit karışımından oluşan filtre malzemesinde %91.05 olarak elde edilirken, en az azot giderimine ise 10 ppm derişime sahip çözeltinin uygulandığı %100 zeolit materyalinde %0.68 olarak elde edilmiştir. Çalışma sonucunda materyallerin fosfor ve azot giderim performansları incelendiğinde zeolit materyalinin talaş ile birlikte kullanımında etkinliğinin arttığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Azot, fosfor, kolon denemeleri, talaş, zeolit