Cousinia aintabensis boiss. & hausskn. bitkisi üzerinde farmakognozik araştırmalar

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FARMAKOGNOZİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATIMA KÜBRA YILMAZ

Danışman: LEYLA PAŞAYEVA FATULLAYEV

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tez çalışmasında Asteracea familyasına ait Cousinia Cass. cinsinin Cynaroidae Bunge. seksiyonuna ait olan Cousinia aintabensis Boiss.& Hausskn. bitkisinden hazırlanan farklı ekstrelerinα-amilaz, α-glikozidaz, asetilkolinesteraz, butirilkolinesteraz enzimlerini inhibitör etki, antioksidan kapasite DPPH, ABTS ve FRAP testleri ile ve etkili bulunan ekstrenin fitokimyasal içeriği LC-MS/MS ile incelenmiştir. Sonuç olarak enzim inhibisyon aktivite testlerinde, CAE (C. aintabensis etilasetat alt ekstresi) alt ekstresi α-amilaz (IC50=1,010±0,010µg/ml), αglikozidaz (IC50=0.361±0.010µg/ml) ve bütirilkolinesteraz inhibitör tayini (IC50=0,367±0,012 mg/ml) deneylerinde en etkili bulunurken asetilkolinesteraz inhibisyon testinde ise CAM (C. aintabensis metanol alt ekstresi) ekstresinin daha etkili olduğu görülmüştür (%43). Ayrıca antioksidan etki testlerinde, en yüksek radikal süpürücü etkisinin CAE alt ekstresinde olduğu gözlenmiştir. Tez çalışması kapsamında etkili olarak bulunan CAE alt ekstresinde sinarin ve izoramnetin3-O rutinozit bileşikleri diğer ekstrelere göre daha yüksek miktarda bulunurken fenolik asitlerin ise daha düşük miktarlarda olduğu belirlenmiştir.