Abdülhakîm Kâsım ve Muhâvele li'l-hurûc adlı romanının incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TEMEL İSLAM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMET İHSAN UYGUR

Danışman: ABDULKADİR BAYAM

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Abdülhakîm Kâsım (ö. 1990) roman, hikâye, tiyatro gibi çeşitli sahalarda eserler telif etmiş, kendisini altmışlar kuşağından biri olarak gören Mısırlı bir yazardır. Kısa bir hayat süren Kâsım, yazdığı eserler sayesinde ön plana çıkmış ve çalışmalarıyla çağdaşlarını da etkilemiştir. Buna rağmen gerek yaşadığı dönemde gerek günümüzde okur tarafından hak ettiği değeri görmemiştir. Bir taraftan başta Necîb Mahfûz olmak üzere muhtelif edebiyatçılar ve eleştirmenler tarafından hakkında övgü dolu sözlerle bahsedilmesi, diğer taraftan da hak ettiği düşünülen yönelimi elde edememiş olması bir çelişkiyi de beraberinde getirmektedir. Hem bu çelişkili duruma ışık tutabilmek hem de Abdülhakîm Kâsım'ın tanınırlığını artırabilmek ana gaye olmuştur. Yazarın bütün eserlerini incelemek yerine tek eseri ele alınarak dar bir kapsama indirgenmiştir. Anlatım tekniklerine örnekler seçilirken edebî yönden başarılı bir şekilde kurulan cümlelerin seçimine özen gösterilmiştir. Muhâvele li'l-hurûc romanında özlem ve gurbet teması, ön plana çıkan temalardandır. Monolog ve gösterme teknikleri de en sık başvurulan anlatım tekniklerinin başında gelmektedir. Yoğun bir dil üzerine inşa edilen roman dönemin siyasal, sosyal hayatına değinmekle birlikte yazarın psikolojik durumunu da yansıtmaktadır.