Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BESLENME VE DİYETETİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NUR ALDAKI
Danışman: Zeynep Caferoğlu Akın
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Gebelik ve laktasyon sürecindeki sağlıksız beslenme, fetal programlanma aracılığıyla yetişkin dönemde birtakım sonuçlara yol açabilmektedir. Bu çalışmada kafeterya diyeti ile beslenen annelere yapılan omega-3 takviyesinin, yavruların yetişkin dönem hipotalamusundaki pro-opiyomelanokortin (Pomc), nöropeptit-Y (Npy) ve agouti-ilişkili protein (Agrp) mRNA gen ekspresyon düzeyleri üzerine etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gestasyon ve laktasyon dönemi boyunca; Batı tarzı beslenmenin modellendiği enerjisi yüksek, fazla miktarda yağ ve şeker içeren kafeterya diyeti ya da kontrol diyeti (standart laboratuvar yemi) alan ve 300 mg/kg/gün omega-3 takviyesi yapılan C57BL/6J cinsi farelerin yavruları üç haftalık olduğunda sütten kesilerek her grupta 4 erkek ve 4 dişi olacak şekilde 8 grup (n=64) oluşturulmuştur: maternal kafeterya diyeti – yavru kafeterya diyeti (KAF)F0–(KAF)F1, maternal kafeterya diyeti – yavru kontrol diyeti (KAF)F0–(KON)F1, maternal kafeterya diyeti+omega-3 takviyesi – yavru kafeterya diyeti (KAF+ω-3)F0–(KAF)F1, maternal kafeterya diyeti+omega-3 takviyesi – yavru kontrol diyeti (KAF+ω-3)F0–(KON)F1, maternal kontrol diyeti – yavru kafeterya diyeti (KON)F0–(KAF)F1, maternal kontrol diyeti – yavru kontrol diyeti (KON)F0–(KON)F1, maternal kontrol diyeti+omega-3 takviyesi – yavru kafeterya diyeti (KON+ω-3)F0–(KAF)F1 ve maternal kontrol diyeti+omega-3 takviyesi – yavru kontrol diyeti (KON+ω-3)F0–(KON)F1. Gruplar 8 hafta boyunca takip edilmiş ve deney sonunda fareler sakrifiye edilerek kan ve doku örnekleri alınmış, RNA izolasyonu yapılmıştır. Çalışma sonucunda, (KAF+ω-3)F0–(KON)F1 grubunun Agrp ve Npy mRNA gen ekspresyon düzeyleri; (KAF)F0–(KON)F1, (KON)F0–(KAF)F1 ve (KON+ω-3)F0–(KAF)F1 gruplarından daha düşük bulunmuştur (p 0.05). Bu çalışmayla maternal kafeterya diyeti tüketimi ve/veya omega-3 takviyesinin, yavruların yetişkinlik döneminde oluşabilecek iştah ile ilişkili gen ekspresyonları üzerine etkileri ortaya konmuştur. Sonuç olarak, maternal beslenme yavrunun gelecekteki sağlığını etkileyebilmektedir. Anahtar Kelimeler: Gen ekspresyonu; Kafeterya diyeti; Maternal diyet; Omega-3 yağ asitleri