Borlamanın çeliklerde eroziv asınma davranısına olan etkilerinin deneyselolarak incelenmesi,

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KEMAL YILDIZLI

Danışman: Durmuş Odabaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

I II ÖZET Bu çalışmada, horlanmamış ve sıvı ortamda farklı sıcaklık (950, 1000 ve 1100 °C) ve sürelerde (1, 3, 5, 7 ve 9 Saat) horlanmış AISI 1020, 3315 ve 1390 çeliklerinin eroziv aşınma davranışları araştırılmıştır. Borür tabakalarının mikroyapıları, mikrosertlik değerleri, kalınlık ve morfolojik yapıları, metalografık teknikler ve taramalı elektron mikroskobu yardımı ile incelenmiştir. Eroziv aşındırma testleri için yeni bir eroziv aşındırma deney seti tasarlanarak imal edilmiştir. Farklı sıcaklık ve sürelerde borlanan ve horlanmayan çelik numunelerin aşındırma testleri 30 m/s püskürtme hızı ve 90° çarpma açısında nominal 420 um boyutlu grit partikül püskürtülerek gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmanın amaçlarından biri de çeliklerin eroziv aşınma oranlarını, horlama süresi ve sıcaklığının bir fonksiyonu olarak araştırmaktır. Çeliklerdeki eroziv aşınma olayları hususunda, sıvı horlama tekniğine özgü optimum horlama süresi ve sıcaklık değerleri belirlenmiştir. Eroziv aşınma oranı, borlama sıcaklığının artışı ile artarken, aşındırma süresinin ve ortalama bor tabakası sertlik değerinin artışı ile azalmıştır. Bunun yanısıra, borlama süresinin artışına bağlı olarak dalgalı bir değişim göstermiştir. Aşınma oranının minimum olduğu borlama süresi ve sıcaklığı 950 °C'de 7 saat olarak belirlenmiştir. Borlanmış çelikler horlanmamış olanlara göre; AISI 1020 çeliğinde 9; AISI 3315 çeliğinde 5 ve AISI 1390 çeliğinde 3 kat daha yüksek eroziv aşınma direnci göstermiştir. Sonuç olarak, horlanmış çeliklerin eroziv aşınma davranışlarının, oluşan borür tabakasının sertliği, kalınlığı, morfolojik yapısı ve borlanan malzeme ile ilişkili olduğu belirlenmiştir. Borlanmış AISI 3315 çeliğinin eroziv aşınma davranışının, horlanmış AISI 1020 ve 1390 çeliklerinin aşınma davranışlarından daha kötü olduğu tespit edilmiştir.