Entelektüel sermaye unsurlarının havayolu işletmelerinin karlılığı üzerindeki etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, HAVACILIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVİM YILMAZ
Danışman: Tunahan Avcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Havacılık sektörü küresel gelişimde, stratejik büyüme ve sürdürülebilirlik açısından kritik role sahiptir. Dolaysıyla entelektüel sermayenin etkin yönetimi önemlidir. Entelektüel sermaye kavramı bilgi ve tecrübe birikimi, örgütsel yapı, yenilikçi yaklaşımı ve insan kaynakları vb. maddi olmayan varlıklardan meydana gelir. Havayolu firmalarının finansal ve operasyonel verimliliğini istenilen hedeflere ulaşması için bu kavram etkin bir şekilde yönetilmelidir. Dolayısıyla stratejik yönetim ve entelektüel sermaye arasındaki ilişkinin etkin bir şekilde kullanılması hem havayolu firmalarının finansal ve operasyonel sürdürülebilirliğini güçlendirirken hem de sektörün küresel ölçekteki büyüme ve gelişimini destekleyecektir. Bütün bu nedenlerden dolayı çalışmada Star Alliance, Sky Team ve One World'e üye olan havayollarının entelektüel sermayesi ile finansal performansları arasındaki ilişki incelenmiştir. İttifaklara üye olan, ortak verilerine ulaşılabilen toplam 21 havayolu firmasının 2005-2023 verileri analize dâhil edilmiştir. Analizde PMG (Pooled Mean Group) testinden faydalanılmıştır. Sonrasında Dumitrescu-Hurlin nedensellik testi uygulanmıştır. Çalışmanın sonucunda uzun dönemde insan sermayesinin aktif kârlılık oranını pozitif yönde %0.03 etkilediği gözlemlenmiştir. Müşteri sermayesinin kısa dönemde öz sermaye kârlılık oranını negatif yönde %0.16 oranında anlamlı olarak etkilediği saptanmıştır. Finansal kaldıraç oranının ise aktif ve öz sermaye kârlılığını hem kısa hem de uzun dönemde negatif ve anlamlı şekilde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Entelektüel Sermaye, İnsan Sermayesi, Yapısal Sermaye, Müşteri Sermayesi