II. derece yüzeyel yanık tedavisinde kullanılan adipoz kökenli mezenkimal kök hücrelerin inflamasyon sürecinde yanık bül sıvısı üzerinden oynadığı rolün moleküler mekanizmalarının araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bil., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BETÜL SEYHAN SINIKSARAN
Danışman: Munis Dündar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Mezenkimal stromal hücreler (MKH'ler), mezodermal farklılaşma potansiyeli ve sitoprotektif fonksiyonu nedeniyle giderek artan sayıda terapötik doku rejeneratif uygulamasına dahil edilmiş olan, kolayca erişilebilir ve kendi kendini yenileyebilen hücrelerdir. Bu çalışmada, adipoz kökenli mezenkimal kök hücrelerin inflamasyona verdiği cevabı bulmak amaçıyla yanık bül sıvısı kullanılanırak bu moleküler mekanizmalar aydınlatılması hedeflenmiştir. Çalışmada Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahisi Yanık Ünitesine gelmiş olan ve gönüllü onam formunu imzalamış olan hastanın yanık sıvısı üzerinde adipoz kökenli meznekimal kök hücrelerin, inflamasyona vermiş olduğu yanıtı anlamak amacıyla yanık bül sıvısı ile kültüre edilmiştir. İnflamasyon mimiğini oluşturmak için IL-6,IL-1β ve TNFα plazmidleri fibroblast hücrelerine transfeksiyon edilmiş sonrasında adipoz kökenli mezenkimal kök hücrelerle birlikte kültüre edilmiştir. Oluşturulan deney hücre gruplarının hem total hücre hemde salgıladıkları moleküller LC-MS/MS yöntemiyle analiz edilip tanımlanmıştır. Yanık bül sıvısında akut faz yanıtını oluşturan moleküllerin ve omplement sistem moleküllerinin varlığı gösterilmiştir. Yanık sıvısıyla kültüre edilen adipoz kökenli mezenkimal kök hücrelerin inflamasyona yanıt oluşturduğu ve yara iyileşmesinde görev alan molekülleri salgıladığı tespit edilmiştir. IL-6, IL-1β ve TNFα plazmidleri ile transfeksiyon gerçekleştirilerek inflamasyon mimiği oluşturulmuştur. İnflamasyon mimiği oluşan hücrelerin adipoz kökenli mezenkimal kök hücrelerle birlikte kültüre edilmesiyle antiiflamatuar ve doku onarımında görev alan moleküllerin salgılandığı gözlemlenmiştir. Adipoz kökenli mezenkimal kök hücrelerin yanık bül sıvısı üzerinden inflamasyona verdiği yanıt doğrultusunda görev alan molekülleri tespit edilmiştir. Yanık yaralarının tedavisinde kullanılan MKH'lerin, hücre kültüründe inflamasyonlu ortamda (ön-koşullama;pre-conditioning) kültüre edilerek tedavi için kullanılmasının tedavi sürecine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: İnflamasyon; Mezenkimal kök hücre; Proteomiks; Rejenerasyon; Yanık yarası.