Çocuklar İçin Felsefe Eğitiminin Bilişsel Farkındalığa ve Okuduğunu Anlama Becerisine Etkisi: Karma Yöntem Araştırması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gürcü ebru ÖZKILIÇ

Danışman: Oktay Bektaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, yedinci sınıf öğrencilerinin saf maddeler ve karışımlar ünitesindeki bilişsel farkındalıklarına ve okuduğunu anlama becerilerine P4C eğitiminin etkisini incelemiştir. Ayrıca, çalışma deney grubu öğrencilerinin P4C eğitimi hakkındaki görüşlerini araştırmıştır. Araştırma karma yöntem araştırması desenlerinden sıralı açıklayıcı deseni tercih etmiştir. Bu doğrultuda, araştırma ilk olarak yarı deneysel desen, ikinci olarak fenomenolojiyi kullanmıştır. Çalışma küme örneklemeyi ve maksimum çeşitlilik gösteren çalışma grubunu tercih etmiştir. Yazar, çalışmayı Aksaray ilinde 2022-2023 eğitim öğretim yılında gerçekleştirmiştir. Çalışma 72 öğrenciden nicel bölümde, deney grubundaki 10 öğrenciden ise nitel bölümde veri toplamıştır. Çalışma nicel veri toplama araçları olarak okuduğunu anlama beceri testi ve P4C farkındalık ölçeğini benimsemiştir. Yazar, bu iki aracı deney ve kontrol gruplarına ön test olarak uygulamıştır. Her iki grupta yöntemlerin uygulanması altı hafta sürmüştür. Yazar, uygulamadan sonra aynı veri toplama araçlarını son test olarak uygulamıştır. Çalışma nitel veri toplama aracı olarak ise yarı yapılandırılmış görüşmeyi benimsemiştir. Yazar, nicel araştırma sorularını cevaplamak için ilişkisiz örneklemler t testinden faydalanmıştır. Öte yandan, yazar nitel verilerin analizinde ise tümevarımsal içerik analizi kullanmıştır. Çalışma, deney grubu ile kontrol grubu arasında P4C farkındalık ölçeği son test puanları açısından deney grubu lehine anlamlı farklılık bulurken, okuduğunu anlama becerisi açısından anlamlı bir farkın olmadığı sonucuna ulaşmıştır. Görüşme sonucunda da deney grubundaki öğrenciler bilişsel farkındalıklarının P4C eğitiminin etkisiyle arttığını ifade etmişlerdir. Nicel verinin aksine, bu öğrenciler okuduğunu anlama becerilerinin de P4C eğitiminden olumlu etkilendiğini belirtmişlerdir. Çalışma, okuduğunu anlama becerisinin ve bilişsel farkındalığın fen bilimleri derslerinde kazandırılabilmesi için P4C eğitiminin yoğun olarak kullanılmasını önermiştir. Anahtar sözcükler: Bilişsel Farkındalık, Fen Eğitimi, Okuduğunu Anlama Becerisi, P4C Eğitimi