İlköğretim din kültürü ve ahlak bilgisi ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabının yapılandırmacı anlayışa uygunluğunun incelenmesi (6. sınıf örneği)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP ŞİMŞEK ÖZKAN

Danışman: Süleyman Akyürek

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlatılmış, Talim ve Terbiye Kurulunun onayından geçmiş ve halen okullarda okutulmakta olan İlköğretim 6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabının yapılandırmacı anlayışa uygunluğunun incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma çerçevesinde ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabı ayrı ayrı ele alınarak incelenmiştir.?İlköğretim Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı ve Öğretmen Kılavuz Kitabının Yapılandırmacı Anlayışa Uygunluğunun İncelenmesi (6 Sınıf Örneği)? isimli bu çalışma; giriş, yapılandırmacılıkla ilgili literatür taramasının yapıldığı birinci bölüm, bulgu ve yorumların yer aldığı ikinci ve üçüncü bölüm, sonuç ve öneriler bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde; bu araştırmayı yapmaya sevk eden problem durumu, alt problemler, araştırmanın amacı, denenceler, araştırmanın önemi, sayıltılar, sınırlılıklar, tanımlar, araştırmanın yöntemi ve ilgili araştırmalara yer verilmiştir. Birinci bölümde, sonraki bölümlere de temel teşkil edecek olan yapılandırmacılıkla ilgili temel bilgilere yer verilmiştir. Bu bağlamda yapılandırmacılığın tarihsel süreci, ne olduğu ve bilgi anlayışı incelenmiştir. Ayrıca yapılandırmacı anlayışa göre; öğrenme, öğrenci, öğretmen, sınıf ortamı, strateji-yöntem-teknikler, araç-gereçler, ölçme ve değerlendirme, ders ve öğretmen kılavuz kitabı incelenmesi gibi olgular döküman taraması yöntemiyle araştırılarak oluşturulmuştur. İkinci bölümde İlköğretim 6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitabının yapılandırmacı anlayışa uygunluğu araştırılmıştır. Yazma faaliyeti gerçekleştirilirken öncelikle ilgili başlıkla ilgili teorik bilgi paragraflarına yer verilmiştir. Daha sonra belirtilen bilgiler doğrultusunda, incelenen kitapla ilgili bulgu paragrafları yer almıştır. Son olarak da bulguların çözümlendiği yorum paragraflarıyla her ölçütün incelemesi yapılmıştır. Araştırma çerçevesinde ders kitabı; biçim, tasarım, içerik, strateji-yöntem-teknikler ve ölçme-değerlendirme olmak üzere beş ana başlık altında ele alınarak incelenmiştir. Üçüncü bölümde Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmen kılavuz kitabının yapılandırmacı eğitim anlayışına uygunluğu araştırılmıştır. Ders kitabında olduğu gibi inceleme; bir başlık altında o başlıkla ilgili teorik bilgi, bulgu ve yorum paragrafları oluşturularak yapılmıştır. Öğretmen kılavuz kitabı; hazırlık, işleniş ve değerlendirme basamakları şeklindeki yönleriyle üç açıdan incelenerek elde edilen bulgular bölüm içerisinde yorumlanmıştır. DKAB ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabı incelenirken, uzman araştırmaları taranarak oluşturulan kitap değerlendirme ölçütleri kullanılmıştır. Araştırmanın son bölümünde ise sonuç ve önerilere yer verilmiştir.Yapılan araştırma ile İlköğretim 6. Sınıf DKAB ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabının, MEB'in daha önce yayımlanmış DKAB ders kitaplarına göre geliştirilmiş olduğunun görülmesine rağmen bu kitapların genel olarak yapılandırmacı anlayışa uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Kitapları inceleme sırasında, yapılandırmacı anlayışa uygunluk çabasıyla hazırlanmış birtakım öğe ve etkinliklere rastlanmakla birlikte bu durumun kitabın genelini kapsamaması ve aynı zamanda geleneksel eğitim anlayışından uzaklaşılamadığına dair özelliklerle karşılaşılması bu kitapların yapılandırmacı anlayışa uygun olmadığı sonucuna varılmasına neden olmuştur.Anahtar Kelimeler: Yapılandırmacılık, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi, Ders Kitabı, Öğretmen Kılavuz Kitabı.