Susam (Sesamum indicum L.) üretiminde yabancı ot kontrolü için kritik periyodun belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİTKİ KORUMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP KARNAS
Danışman: Doğan Işık
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma Adana ilinde yetiştirilen susam tarlalarındaki yabancı otlarla mücadele zamanının (kritik periyot) belirlenmesi amacıyla 2015-2016 yılları arasında yürütülmüştür. Kritik periyot çalışması tesadüf blokları deneme deseninde 4 tekerrürlü olarak yapılmıştır. Susam'ın ilk çıkışından itibaren 15, 30, 45, 60, 75 ve 90 gün süre ile hem yabancı otlu hem de yabancı otsuz tutularak ürün hasat dönemine kadar yabancı otlu ve otsuz tutulan parseller kontrol parseli olarak değerlendirilmiştir. Deneme alanında birinci yıl 15, ikinci yıl ise 16 yabancı ot türü tespit edilmiştir. Yabancı ot türlerinin metre karedeki yoğunlukları saptanmıştır. Birinci yıl metrekarede ortalama 80,65 ikinci yılda ise 605,27 yabancı ot tespit edilmiştir. Deneme alanında semizotu (Portulaca oleracea), topalak (Cyperus rotundus), domuzpıtrağı (Xanthium spinosum), yabani kavun (Cucumis melo var agrestis), fenerotu (Physalis angulata) yoğun ve yaygın olarak rastlanılan yabacı ot türleridir. Kritik periyodu belirlemek amacıyla 2015-2016 yılları arasında yapılan deneme sonuçlarına göre 2015 yılında %2.5 kabul edilebilir verim kaybında yabancı ot kontrolü için kiritik periyot, çıkıştan sonraki 9. günden başlayıp hasata kadar devam eden 125 ila 1005 GGD (Gelişme Gün Derece) arasında değişmiştir. % 5 verim kaybında kritik periyot 13. günden başlayıp, 64. güne kadar devam etmekte ve 170-837 GGD'dir. %10 verim kaybında ise yabancı ot kontrolü için kritik periyot 325-691 GGD olmuştur (çıkıştan sonraki 18 ile 52. günler). 2016 yılında %2.5 verim kaybında yabancı ot kontrolü için kiritik periyot, 134-936 GGD olup çıkıştan sonraki 10. gün ile 76. güne kadar devam etmektedir. %5 verim kaybında 177 ile 820 GGD olup 14. günden başlayıp, 64. güne kadar devam etmektedir. %10 verim kaybında ise 236 ile 715 GGD olup çıkıştan sonraki 18. gün başlayıp, 54. güne kadar devam etmektedir. Genel olarak değerlendirildiğinde susam için kritik periyodun çıkıştan sonraki 2 ile 9. haftalar arası olduğu bulunmuştur. Dolayısı ile susam çıkışından itibaren bu süreler dışında yapılan yabancı ot mücadelesinin verim artışı açısından herhangi bir etkisinin olmayacağı ve mücadele masraflarının daha çok artacağı ortaya çıkmıştır. Anahtar kelime: Susam, yabancı ot, kritik periyot